„Czterej Jeźdźcy Apokalipsy”. Te zachowania mogą zrujnować małżeństwo

3 min. czytania
26.02.2026 15:48
Obserwuj nas w Google
---- ----

Wielu zakochanych zastanawia się, czy ich związek przetrwa. Temat trwałości relacji romantycznych szczególnie interesował Johna Gottmana. Amerykański psycholog w czasie swoich badań wyodrębnił cztery destrukcyjne zachowania. Analizy naukowca pokazują, że znacząco zwiększają one ryzyko rozpadu każdego związku.

Para, małżeństwo, obrączka
fot. Shutterstock
--1-- ----
Z tego artykułu dowiesz się:
  • Jak powstał algorytm przewidujący trwałość związku.
  • Co jest kluczowe dla przetrwania związku według Gottmana.
  • Które zachowania Gottman określa jako "Jeźdźców Apokalipsy". 
  • Dlaczego krytyka i pogarda są tak bardzo destrukcyjne w związku.

Czy twój związek przetrwa? Naukowiec opracował ciekawy „algorytm”

John Gottman to szczególny psycholog. Prowadził badania nad parami małżeńskimi przez ponad 40 lat – poświęcił im znaczną części swojej kariery naukowej. Przez cztery dekady doszedł jednak do fascynujących wniosków. Na podstawie wielu czynników opracował „algorytm”, który przewidywał, czy dana para się rozstanie, czy też nie. Co ciekawe, technika odznaczała się około 90 proc. skutecznością.

Jak powstał „algorytm” Gottmana? Naukowiec prosił pary, by te rozmawiały na tematy konfliktowe, sporne. Eksperyment odbywał się w naturalnych warunkach. Psycholog obserwował zachowania zakochanych, analizował takie czynniki jak: mimika twarzy, gesty, ton głosu, przerwy w mowie. Na ich podstawie wyodrębniał wzorce emocjonalne.

Gottman doszedł do wniosku, że kluczem do sukcesu nie jest brak kłótni w związku – te zdarzają się najlepszym. Znacznie ważniejsza od jednomyślności jest odpowiednia proporcja pozytywnych i negatywnych interakcji podczas sporów. Zdaniem specjalisty w zdrowych związkach na średnio 5 pozytywnych reakcji przypada tylko jedna negatywna. Wówczas relacja ma największe szanse na przetrwanie.

Redakcja poleca

Gottman wyodrębnił też cztery destrukcyjne zachowania, które określił „Jeźdźcami Apokalipsy”. To destrukcyjne wzorce, które pojawiają się często w czasie omawiania tematów spornych, a które znacząco zwiększają ryzyko rozpadu związku.

Wzory zachowań, które psują związek. Tak nie mów do partnera

Jakich zachowań należy wystrzegać się w czasie kłótni z partnerem? Okazuje się, że te cztery destrukcyjne wzorce zachowań, mogą bardzo negatywnie wpłynąć na relację, a nawet doprowadzić do jej rozpadu.

  • Krytyka

John Gottman uważa, że osoby, które w czasie sporu z partnerem uciekają w stronę krytyki, nieświadomie niszczą relację. Często, gdy jesteśmy w emocjach krytyka ta jest nieadekwatna, bezpodstawna. Przykład? Partnerki zamiast odnosić się do konkretnego faktu, mówiąc: „Nie posprzątałeś kuchni, a mówiłeś, że to zrobisz”, wysuwają argument: „Jesteś bałaganiarzem, nie dbasz o nasze mieszkanie”.

  • Pogarda

Ze wszystkich destrukcyjnych wzorców zachowań pogarda może najszybciej doprowadzić do katastrofy i rozpadu związku. Lekceważenie partnera nie może skończyć się dobrze. Często objawia się niepozornie: poprzez sarkazm, drwiny, czy wyśmiewanie drugiej strony, podważanie jej autorytetu.

Redakcja poleca
  • Obrona

Gdy pojawia się konflikt, bardzo ważne jest, by obie strony skupiły się na jego rozwiązaniu. Jeśli zakochany nie bierze pod uwagę uczuć i emocji drugiej strony, a zamiast tego broni się i unika odpowiedzialności, relacja może okazać się trudna, a nawet niemożliwa. Zdania typu: „To nie moja wina, ty zawsze przesadzasz” najczęściej niewiele wnoszą. Sprawiają jednak, że poziom frustracji wzrasta.

  • Zamknięcie

Unikanie trudnych tematów, ignorowanie partnera, gdy ten przyznaje, że chciałby o czymś konkretnym porozmawiać lub emocjonalne wycofanie się w czasie trwającego konfliktu – to również zdarza się zakochanym. John Gottman zaznacza, że w tego typu sytuacji ważne jest sygnalizowanie potrzeb. Jeśli wycofanie stanie się trwałym schematem zakochanych ,związek po prostu może nie przetrwać.

Fot.

Źródło: ChilliZET/The Gottman Institute/Focus

Redakcja poleca