Uważaj na takich znajomych. Psychologia mówi o syndromie wysokiego maku
Opowiadasz o awansie, a twój znajomy natychmiast zmienia temat? A może dbasz o formę i kondycję, ćwicząc regularnie, a rodzina żartuje z twojego zapału? Uważaj, to może być tzw. syndrom wysokiego maku. Na czym polega to zjawisko?
- Czym jest syndrom wysokiego maku i skąd pochodzi jego nazwa.
- Jak syndrom wysokiego maku wpływa na osobę, która go doświadcza.
- Jak rozpoznać, że znajomi mogą stosować syndrom wysokiego maku.
- Jak radzić sobie z doświadczeniem syndromu wysokiego maku.
Na czym polega syndrom wysokiego maku? „Wcale nie jest taki dobry”
Życie byłoby znacznie przyjemniejsze, gdyby ludzie zawsze życzyli sobie dobrze i kibicowali sobie nawzajem. Niestety, nie jest to takie oczywiste — nawet wśród grup znajomych, rodzin i bliskich przyjaciół pojawia się zazdrość, bezpodstawna krytyka. Czasem zamiast szczerych gratulacji słyszymy komentarze podważające nasz sukces. Dostałeś awans w pracy, ale koledzy nie chcą słuchać o twoim osiągnięciu lub je bagatelizują? To może być tzw. syndrom wysokiego maku. Co dokładnie oznacza ten termin?
Syndrom wysokiego maku nie jest to formalną diagnozą psychologiczną ani oficjalną jednostką chorobową. To zjawisko społeczne polegające na krytykowaniu osoby, która pozytywnie wyróżnia się na tle innych – osiąga sukces zawodowy, jest zdolna i ambitna, utalentowana lub wyjątkowo atrakcyjna. Nazwa tego zjawiska jest metaforyczna i pochodzi od pewnego wyobrażenia.
Aby zrozumieć na czym polega syndrom, wyobraź sobie łąkę pokrytą czerwonymi makami. Większość kwiatów rośnie na podobnej wysokości, a jeśli jeden kwiat wyrasta wyraźnie ponad pozostałe, w trakcie prac zostaje ścięty. W przenośni „wysoki mak” symbolizuje człowieka, który wzrasta znacznie szybciej niż pozostali. Syndrom wysokiego maku to więc metafora „ściągania” konkretnej osoby do poziomu innych.
Zauważyłeś zazdrość wśród znajomych? To może być syndrom wysokiego maku
Syndrom wysokiego maku może być szkodliwy, szczególnie jeśli występuje regularnie, a krytyka pochodzi od osób, które są dla nas ważne. Osoba, która go doświadcza może zacząć odczuwać poczucie winy z powodu swojego sukcesu, frustrację. To z kolei może prowadzić do rezygnowania z kolejnych wyzwań i ambicji, izolowania się i zamykania w sobie, a także ogólnego pogorszenia nastroju, obniżenia samooceny.
Jak rozpoznać, że nasi znajomi mogą stosować wobec nas syndrom wysokiego maku? Warto zaznaczyć, że w tym przypadku ważna jest regularność konkretnych, negatywnych reakcji. Pojedynczy komentarz o niczym nie świadczy. Problem pojawia się wtedy, gdy tworzy się stały wzorzec. Ponadto – to zjawisko zazwyczaj narasta, wraz ze wzrostem sukcesu.
Jak poradzić sobie z syndromem wysokiego maku?
Jeśli zauważymy, że znajomi próbują nas „ściągać w dół”, przede wszystkim nie powinniśmy rezygnować z siebie i swoich celów, żeby inni czuli się komfortowo. Schemat zazwyczaj jest nieuświadomiony i wynika z kompleksów, niepowodzeń, niespełnionych ambicji. Warto więc w pierwszej kolejności porozmawiać z osobami, na których nam zależy – zaznaczyć, że ich docinki są niesprawiedliwe i bolesne, a w ten sposób konkretnie postawić granicę.
Jeśli jednak mimo szczerej rozmowy, negatywne komentarze regularnie się pojawiają, warto zastanowić się nad relacją, w której uczestniczymy. Czasami najlepszym rozwiązaniem w takiej sytuacji może być ograniczenie kontaktu z osobą, która konsekwentnie podcina nam skrzydła i nie przejmuje się naszymi emocjami.
Źródło: ChilliZET