5 mitów o śnie, w które wierzymy od lat. To dlatego ciągle jesteś niewyspany

3 min. czytania
Aktualizacja 22.10.2025
22.10.2025 13:26
Zareaguj Reakcja
---- ----

Sen to nie luksus, a fundament zdrowia i dobrego samopoczucia. Wokół tego tematu narosło jednak mnóstwo mitów, które szkodzą, zamiast pomagać. Ekspert Mateusz Majchrzak obala pięć najpopularniejszych.

5 najpopularniejszych mitów o śnie. Rujnują twoje zdrowie
fot. Shutterstock
--1-- ----
Z tego artykułu dowiesz się:
  • Jak niebieskie światło wpływa na jakość snu.
  • Dlaczego szybkie zasypianie nie zawsze jest zdrowe.
  • Co robić, jeśli nie możesz zasnąć szybko.
  • Które mity dotyczące snu mogą być szkodliwe.

5 najpopularniejszych mitów o śnie. Rujnują twoje zdrowie

Dobry sen to nie tylko kwestia wygodnego łóżka – to złożony proces, który wymaga połączenia kilku elementów. Ogromne znaczenie mają między innymi stałe pory wstawania (również w weekendy), które pomagają zachować równowagę rytmu dobowego. Bardzo ważne są również poranna ekspozycja na światło słoneczne (wystarczy 10 minut na zewnątrz, by dać mózgowi sygnał, że zaczął się dzień) oraz aktywność fizyczna. Do tego odpowiednie warunki w sypialni – całkowita ciemność, cisza i chłód (optymalna temperatura to 16-19 stopni Celsjusza). Niestety wokół snu wciąż krąży wiele błędnych przekonań. Oto pięć mitów, które warto obalić raz na zawsze – radzi Mateusz Majchrzak, psychoterapeuta poznawczo-behawioralny, ekspert MultiSport i autor książki "Sen w pracy zmianowej. Jak się wyspać i żyć lepiej?".

MIT 1: Niebieskie światło z ekranów to największy wróg snu 

Wielu z nas wierzy, że wieczorne korzystanie z telefonu, laptopa czy telewizora to gwarantowana bezsenność. Tymczasem badania pokazują, że wpływ niebieskiego światła na jakość snu jest znacznie mniejszy, niż się powszechnie uważa. Różnica w czasie zasypiania między osobami czytającymi z e-booka a tymi z tradycyjnej książki wynosiła zaledwie 10 minut (na korzyść papierowej wersji). Co więcej, wciągający serial może nawet pomóc w zaśnięciu, ponieważ odrywa nas od stresujących myśli, które są prawdziwym wrogiem zasypiania. Problem pojawia się tylko wtedy, gdy z powodu emocjonujących treści odkładamy sen na później. 

Redakcja poleca

MIT 2: Zdrowo jest zasypiać natychmiast po przyłożeniu głowy do poduszki

Szybkie zasypianie bywa traktowane jako oznaka zdrowia i dobrej kondycji, ale w rzeczywistości może sygnalizować coś zupełnie odwrotnego. Mateusz Majchrzak podkreśla, że osoby, które "odpływają" w kilka sekund, często cierpią na nadmierną senność lub poważne zaburzenia snu, takie jak obturacyjny bezdech senny. "Ich sen w nocy jest tak złej jakości (np. przerywany setkami mikrowybudzeń z powodu przerw w oddychaniu), że organizm jest chronicznie niewyspany i próbuje 'odpłynąć' przy każdej możliwej okazji. Bezdech senny jest drugim najczęstszym zaburzeniem snu, a nieleczony prowadzi do poważnych chorób, takich jak nadciśnienie, cukrzyca czy depresja" – zauważa ekspert. Zdrowy proces zasypiania trwa od 10 do 20 minut.

MIT 3: Jeśli nie możesz zasnąć, leż w łóżku i próbuj aż do skutku

To jedno z najbardziej szkodliwych przekonań dotyczących snu. Leżenie w łóżku i uporczywe "próbowanie zasnąć" sprawia, że sypialnia zaczyna kojarzyć się z napięciem i frustracją, a nie z relaksem. Eksperci zalecają, by wstać po około 20–30 minutach przewracania się z boku na bok i zająć się czymś spokojnym i absorbującym, co odciągnie uwagę od myśli o śnie. Można na przykład posłuchać podcastu lub poczytać książkę. Dopiero gdy senność wróci, należy położyć się ponownie. Ta prosta technika skutecznie "resetuje" złe skojarzenia z łóżkiem. Dzięki niej sypialnia znów staje się miejscem odpoczynku, a nie polem walki z myślami o braku snu.

MIT 4: Każdy potrzebuje dokładnie 8 godzin snu

"8 godzin" to mit, który przetrwał dziesięciolecia. Otóż każdy organizm ma indywidualne potrzeby, a zakres zdrowego snu dla dorosłych mieści się między 7 a 9 godzinami. Są też osoby, które w pełni regenerują się po 6, a inni – zwłaszcza sportowcy – potrzebują nawet 9,5 godziny. Warto więc obserwować swój organizm, zamiast ślepo trzymać się magicznej liczby. Jeżeli chcesz poznać swoje optymalne zapotrzebowanie, Mateusz Majchrzak poleca przeprowadzić pewien eksperyment – pojechać na dwutygodniowe wakacje, nie pić alkoholu i obserwować, ile śpisz naturalnie.

MIT 5: Melatonina to naturalna i skuteczna tabletka na każdą bezsenność

Melatonina, choć często reklamowana jako cudowny środek na sen, nie jest klasycznym lekiem nasennym, a chronobiotykiem. Jej głównym zadaniem jest regulacja rytmu dobowego, czyli informowanie organizmu, że nadszedł czas odpoczynku. Działa szczególnie dobrze u osób z rozregulowanym trybem życia – np. po zmianie strefy czasowej lub u pracowników zmianowych. W przypadku typowej bezsenności nie przynosi jednak spektakularnych efektów. Wyjątkiem są osoby starsze, u których poziom melatoniny naturalnie spada wraz z wiekiem.

Nie przegap

Źródło: CHILLIZET/mat. prasowe