Jak rozpoznać gaslighting? 3 konkretne przykłady manipulacji
Niestety, zdarza się, że nawet w bliskiej relacji ktoś nami manipuluje. Jedną z częściej spotykanych form manipulacji jest tzw. gaslighting. Jak go rozpoznać? Czym się wyróżnia? Z czasem może doprowadzić do tego, że zaczniemy wątpić w swoje emocje, potrzeby, uczucia.
- Gaslighting to forma manipulacji polegająca na systematycznym podważaniu czyjegoś zdania, co prowadzi do utraty wiary we własne odczucia.
- Typowe mechanizmy gaslightingu obejmują podważanie pamięci, unieważnianie emocji oraz odwracanie odpowiedzialności.
- Konsekwencje dla ofiar gaslightingu to m.in. obniżenie poczucia własnej wartości, obniżony nastrój oraz poczucie zagubienia.
To jednak z najpopularniejszych form manipulacji. Gaslighting sprawi, że zwątpisz w siebie
Mogłoby się wydawać, że ludzie, których łączy bliska więź zawsze chcą dla sobie jak najlepiej. Niestety, zdarza się, że nawet w takich relacjach ktoś nami manipuluje. Nie zawsze łatwo jest to zauważyć – kiedy ufamy drugiej osobie, wierzymy, że jej intencje są dobre, czyste. Wówczas możemy mieć trudność z dostrzeżeniem, że pewne zachowania przekraczają granice zdrowej komunikacji.
Manipulacja nie zawsze jest oczywista. Przybiera bowiem różne formy. Jedną z nich jest tzw. gaslighting. Na czym polega? Często przybiera formę komentarzy, które wydają się bardzo niewinne. Jednak, jeśli tkwimy w relacji, która opiera się na gaslightingu długi czas, zaczynamy coraz mniej ufać własnym odczuciom. Coraz częściej szukamy potwierdzenia u drugiej osoby – zazwyczaj u manipulatora. Wówczas więź, która powinna być dla nas źródłem bliskości, bezpieczeństwa, staje się niebezpieczna.
Jak działa gaslighting? 3 konkretne przykłady
Gaslighting to forma manipulacji, która polega na systematycznym podważaniu czyjegoś zdania – również wspomnień, emocji albo oceny sytuacji. Z czasem prowadzi do tego, że dana osoba wątpi w swoje odczucia. Jak rozpoznać gaslighting? Oto 3 mechanizmy, które powinny sprawić, że w naszej głowie zapali się „czerwona lampka”.
- Podważanie pamięci i faktów – gdy w czasie rozmowy mówisz do partnera: „Wczoraj powiedziałeś, że wesprzesz mnie w mojej decyzji”, a w odpowiedzi słyszysz: „Nic takiego nie mówiłem” lub „Znowu źle zrozumiałaś”, to może być gaslighting.
- Unieważnianie emocji – gdy komunikujesz drugiej osobie swoje emocje i odczucia – na przykład to, że jest ci przykro i słyszysz: „Przesadzasz”, „Jesteś zbyt wrażliwy”, to tzw. czerwone światło.
- Odwracanie odpowiedzialności – gdy w czasie kłótni lub wymiany zdań partner zawsze zrzuca na ciebie winę, to może być sygnał gaslightingu. Mogą wówczas pojawić się komentarze: „Sprowokowałaś mnie do takiego zachowania”, „Gdybyś nie była taka problematyczna, nie musiałbym tak reagować”.
Co powoduje gaslighting? Obniżony nastrój, brak wiary w siebie
Tkwienie w relacji, która opiera się na gaslightingu może przynieść duże szkody emocjonalne, dlatego przejawów tego typu manipulacji nie należy ignorować. Utrata zaufania do siebie to tylko jedna z wielu konsekwencji. Często następują także:
- obniżenie poczucia własnej wartości,
- obniżenie nastroju,
- poczucie zagubienia i dezorientacji,
- lęk,
- napięcie,
- poczucie winy.
