"Lenistwo nie pozwala mi robić byle czego". 10 cytatów Stanisława Dygata

3 min. czytania
Aktualizacja 05.12.2025
05.12.2025 15:27
Zareaguj Reakcja
---- ----

Stanisław Dygat był wyjątkowym literatem, jednym z najważniejszych w historii powojennej Polski. Jego twórczość rozliczała się z romantyczną tradycją umęczenia narodowego, a jednocześnie traktowała o problemach społecznych i psychologicznych. Pisał z humorem, lekkością i ironią. Oto 10 cytatów tego mistrza słowa. 

Stanisław Dygat
fot. "Pieniądze albo życie" (1961) reż. Jerzy Skolimowski / aństwowa Wyższa Szkoła Teatralna i Filmowa (Łódź), materiały prasowe
--1-- ----
Z tego artykułu dowiesz się:
  • Jakie role pełnił Stanisław Dygat w świecie filmu i literatury.
  • Dlaczego Dygat wycofał się z adaptacji 'Trędowatej'.
  • Co charakteryzowało twórczość literacką Stanisława Dygata.
  • Które cytaty Dygata ukazują jego poglądy na miłość i życie.

5 grudnia 1914 urodził się Stanisław Dygat, jedna z czołowych postaci literatury powojennej Polski. Był prozaikiem, felietonistą, dramatopisarzem i scenarzystą. Do języka filmu zaadaptował m.in. "Trędowatą" Heleny Mniszkówny, którą wyreżyserował Jerzy Hoffman. Swoje nazwisko oficjalnie jednak wycofał z produkcji. Powodem - jak twierdził - była zmiana koncepcji scenariusza, której dokonał Hoffman, a pod którą on nie był w stanie się podpisać.

Stanisław Dygat - zapomniany mistrz słowa 

Dygat pasjonował się kinem i doskonale wiedział, jakie wartości chce w nim reprezentować. Był zresztą głosem doradczym wielu filmowców, a oprócz konstruowania scenariuszy i dialogów, okazjonalnie parał się również aktorstwem. Jego głównym zajęciem było jednak słowo. W 1946 roku zadebiutował on powieścią "Jezioro Bodeńskie", która stała się jedną z najważniejszych w całej jego twórczości literackiej.

Stanisław Dygat pisał rozrachunkowo. Jego dzieła polemizowały m.in. z umęczoną polską tradycją romantyczną. Był literatem piszącym z humorem, lekkością, ironią, a nawet goryczą. Broniącym autentyczności i wolności człowieka oraz poruszającym problematykę społeczną, psychologiczną i obyczajową.

Dziś Stanisław Dygat jest autorem nieco zapomnianym. W masowej świadomości funkcjonuje on przede wszystkim jako mąż Kaliny Jędrusik, z którą związany był aż do swojej śmierci w 1978 roku. Pisarz i aktorka tworzyli jeden z najgłośniejszych i najbardziej kontrowersyjnych związków PRL-u. Ona: artystka-seksbomba "demoralizująca" mężczyzn, on: dżentelmen-literat, mistrz ciętego języka - łączyła ich wielka miłość, lecz nie tylko do siebie i sztuki, lecz także przygodnych zbliżeń.

10 cytatów Stanisława Dygata

Z okazji 111. rocznicy urodzin Stanisława Dygata, zapraszam Państwa do przypomnienia sobie postaci tego zapomnianego literata. Oto 10 mistrzowskich cytatów Dygata.

  1. "Kiedy przeżywa się jakąś miłość, eliminuje ona miłości przeszłe i przyszłe" ("Disneyland")
  2. "Kiedy się czuje pociąg fizyczny, nieczystą namiętność fizycznych kształtów, to nie jest miłość. Miłość jest pożądaniem czyjejś duszy" ("Disneyland")
  3. "Przeznaczeniem Polski jest zwycięstwo, ale losem - męczeństwo. Polska wie, niestety, jak kobieta dręcząca się w gorsecie, że jest jej z tym do twarzy" ("Jezioro Bodeńskie")
  4. "Są ludzie, którym szczęście mignie tylko na moment, na moment tylko się ukaże po to tylko, by uczynić życie tym smutniejsze i okrutniejsze" ("Podróż")
  5. "Los to piękne słowo, za którym nie kryje się nic konkretnego. Zostało wymyślone przez ludzi dla usprawiedliwienia niedołęstwa, dla uchylenia się od moralnej odpowiedzialności za popełnioną z głupia frant podłość" ("Dworzec w Monachium")
  6. "Nie należy lekceważyć banałów. Banał to prawda, ubrana, niby piękna dziewczyna, w strój niezbyt gustowny, który się wszystkim opatrzył. Przeróbmy jej trochę ten strój, a znów nas interesować i podniecać będzie" ("Jezioro Bodeńskie")
  7. "Niespełnione marzenia nie są nigdy tragedią. Jak często za to przemieniają się w tragedię marzenia spełnione" ("Podróż")
  8. "Życie jest piękne. Takim je widzę, ale czy takim przeżywam?" ("Jezioro Bodeńskie")
  9. "Lenistwo nie pozwala mi robić byle czego" ("Gwiazdy w zbliżeniu")
  10. "To doprawdy niesłychane... Ta polska duma połączona z niekompetencją to rzeczywiście coś jedynego w swoim rodzaju. Wiecznie zapatrzeni w siebie, wiecznie przekonani, że odróżnia ich coś szczególnego i niezrozumiałego dla innych, niezdolni są do normalnego współżycia z resztą świata"  ("Jezioro Bodeńskie") 
Nie przegap

Źródło: CHILLIZET / Culture.pl