Czym jest „liczba Dunbara”? Tyle maksymalnie znajomych może mieć człowiek

2 min. czytania
16.04.2026 14:01
Zareaguj Reakcja
---- ----

Czy wiesz, że zdaniem niektórych ekspertów liczba bliskich relacji, które może podtrzymywać jedna osoba jest ograniczona? Ta teoria wiąże się z analizami antropologa Robina Dunbara. Badacz uważał, że relacje układają się warstwowo, a liczba stabilnych więzi społecznych może wynosić maksymalnie 150. Jeśli powiązań jest więcej, intensywność kontaktów spada.

Przyjaźń
fot. Shutterstock
--1-- ----
Z tego artykułu dowiesz się:
  • Jakie warstwy relacji społecznych wyróżnia teoria Dunbara.
  • Dlaczego przekroczenie 150 znajomych osłabia relacje.
  • Co mówi teoria Dunbara o utrzymywaniu relacji przez ludzi.
  • Jak badania nad naczelnymi wpłynęły na teorię Dunbara.

Ilu najbliższych znajomych jest w stanie mieć człowiek?

Ilu tzw. znajomych masz na Facebooku? Platforma nie proponuje użytkownikom żadnych limitów w tym zakresie. W konsekwencji niektórzy mają setki lub tysiące wirtualnych „znajomych”. Jak ma się to do rzeczywistości? Teoria Robina Dunbara mówi, że ludzie mają ograniczoną zdolność do utrzymywania stabilnych relacji społecznych, a życie w grupie jest „kosztowne poznawczo”. To oznacza, że przeciętny człowiek nie jest w stanie utrzymywać relacji z kilkuset osobami w tym samym okresie życia. Oczywiście w sensie psychologicznym „utrzymywanie relacji” to coś więcej niż „lakowanie” postów. To regularny kontakt i pamiętanie szczegółów z życia danej osoby.

Dunbar zauważył, że relacje zazwyczaj układają się warstwowo. Jego zdaniem człowiek może mieć wokół siebie:

  • 5 najbliższych przyjaciół, członków rodziny,
  • 15 osób, które może nazwać bliskimi przyjaciółmi,
  • 50 osób, z którymi utrzymuje regularny kontakt,
  • 150 realnych znajomych.

Zdaniem naukowca jeśli relacji jest więcej, te zaczynają się „rozwadniać”. To znaczy, że nie są już tak intensywne i ważne, stają się powierzchowne. Spada zaangażowanie w bezpośredni kontakt, a to często prowadzi do stopniowego oddalania się od siebie poszczególnych osób. Ze względu na przeprowadzone badania i analizy 150 często określa się „liczbą Dunbara”.

Redakcja poleca

Tak Dunbar doszedł do zaskakujących wniosków...

Jak brytyjski antropolog i psycholog ewolucyjny ustalił konkretną liczbę znajomości, które może utrzymywać przeciętny człowiek? Proces był skomplikowany.

Dunbar zauważył pewne zależności między wielkością mózgu, a liczbą relacji jeszcze w czasie badania naczelnych (małpy, małpy człekokształtne). Naukowiec, bazując na proporcjach wielkości mózgu u ludzi, oszacował, że nasze możliwości poznawcze pozwalają na utrzymywanie stabilnych relacji z grupą liczącą właśnie przeciętnie około 150 osób. Im więcej, tym robi się trudniej. 

To jednak nie koniec. Dunbar zajął się obserwacjami antropologicznymi. Przyglądał się małym społecznościom, by sprawdzić, czy jego analizy mają sens. Doszedł do wniosku, że 150  to właśnie maksimum, które decyduje o trwałości wielu struktur (wojskowych, firmowych, społecznych).

Źródło: ChilliZET/Ekonomia Szczęścia/Zwierciadło

Redakcja poleca