Lekarz zdradza, jak przetrwać upały. Pamiętaj o tych kilku zasadach
Upały nie odpuszczają, a temperatury sięgające 30°C stanowią poważne zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia. Lekarz Piotr Kajfasz tłumaczy, jak przetrwać najgorętsze dni oraz jakie są objawy udaru słonecznego i cieplnego.
- W Polsce trwa fala upałów, z temperaturami przekraczającymi 30 stopni Celsjusza, co stanowi zagrożenie dla zdrowia i życia szczególnie dla dzieci, seniorów i osób przewlekle chorych.
- Ochrona przez upałami obejmuje m.in. picie dużej ilości wody i unikanie słońca.
- Jak przetrwać upały i jakie są objawy udaru słonecznego i cieplnego? Lekarz podpowiada.
W Polsce trwa intensywna fala upałów – słupki rtęci na termometrach w wielu miejscach przekraczają 30 stopni Celsjusza. Choć słońce i lato kojarzą się pozytywnie, wysoka temperatura może być poważnym zagrożeniem dla zdrowia, a w skrajnych przypadkach – życia. Przegrzanie organizmu, odwodnienie, udar cieplny czy słoneczny to realne skutki zbyt długiego przebywania w gorącym środowisku. W takich warunkach szczególnie uważni powinni być seniorzy, dzieci, osoby przewlekle chore (na przykład na cukrzycę, nadciśnienie, otyłość) oraz osoby przyjmujące leki (zarówno krótkoterminowo, jak i na stałe).
Jak chronić się przed upałem?
Nie potrzeba wielkich wyrzeczeń, by uniknąć niebezpiecznego przegrzania. Wystarczy pamiętać o kilku prostych zasadach. Doktor Piotr Kajfasz, internista i specjalista medycyny tropikalnej z Grupy LUX MED, wymienia najważniejsze wytyczne:
- Pij dużo wody – najlepiej 2,5–3 litry dziennie, nawet jeśli nie czujesz pragnienia.
- Unikaj słońca w godzinach 10:00 – 14:00, wtedy promieniowanie UV jest najsilniejsze.
- Ćwicz tylko rano lub wieczorem – unikaj aktywności fizycznej w najgorętszej porze dnia.
- Noś lekkie ubrania – przewiewna odzież, nakrycie głowy i okulary przeciwsłoneczne to must-have w czasie upałów.
- Chroń skórę – stosuj kremy z filtrem SPF 50.
- Ogranicz spożycie alkoholu i kofeiny – sprzyjają odwodnieniu.
- Jeśli zażywasz leki, skonsultuj się z lekarzem – niektóre mogą zwiększać wrażliwość na słońce (np. doksycyklina, glikokortykosteroidy, leki moczopędne).
Objawy udaru słonecznego i cieplnego
Podczas upałów może dojść do odwodnienia i przegrzania organizmu. W skrajnych przypadkach kończy się to udarem słonecznym lub cieplnym. Ten pierwszy, jak tłumaczy lekarz, powstaje przy dużym, bezpośrednim nasłonecznieniu, poprzez działanie promieni słonecznych na skórę. Drugi natomiast to reakcja organizmu, która występuje po dłuższym działaniu wysokiej temperatury na ciało człowieka.
Możemy mieć też do czynienia z wyczerpaniem cieplnym, który niekiedy mylony jest z udarem cieplnym lub słonecznym. Jest to co prawda łagodniejsza forma przegrzania organizmu, ale nie wolno jej lekceważyć. To właśnie ona pojawia się najczęściej u osób przebywających zbyt długo na zewnątrz w czasie upałów.
Jakie objawy powinny nas zaniepokoić? – W przypadku wyczerpania cieplnego występuje odwodnienie lekkiego stopnia, skóra człowieka jest wilgotna, spocona, pojawia się wzmożone pragnienie, temperatura ciała sięga do 38–39°C, występuje spadek ciśnienia tętniczego krwi. Natomiast w sytuacji udaru słonecznego czy cieplnego mamy do czynienia z wyższym stopniem odwodnienia organizmu, który jest stanem zagrażającym życiu. Skóra jest sucha, zaczerwieniona, gorączka nierzadko sięga 40°C, tętno jest szybkie i dobrze wyczuwalne. Pacjenci z udarem są splątani, majaczą – tłumaczy doktor Piotr Kajfasz. Zaalarmować powinny nas również takie symptomy jak nudności, ból głowy oraz utrata przytomności.
Pierwsza pomoc przy udarze – co robić, zanim przyjedzie pogotowie?
Jeśli u kogoś zauważysz objawy udaru cieplnego lub słonecznego, najważniejsze jest szybkie działanie. Przenieś taką osobę w chłodne, zacienione miejsce i natychmiast wezwij pogotowie ratunkowe – każda minuta ma tu ogromne znaczenie. Do czasu przyjazdu służb medycznych, jeśli to możliwe, rozpocznij chłodzenie ciała. Przyłóż zimne kompresy do karku, pach i pachwin, czyli miejsc przepływu krwi. Nie podawaj napojów, ponieważ istnieje ryzyko zachłyśnięcia, zwłaszcza jeśli osoba jest osłabiona lub zdezorientowana. W przypadku łagodniejszego przegrzania organizmu, tzw. wyczerpania cieplnego, można podać wodę – najlepiej z elektrolitami.
– Udar słoneczny jest stanem zagrożenia życia. Może wystąpić utrata przytomności, odwodnienie prowadzące do niewydolności nerek, dyselektrolitemia prowadząca do zaburzeń rytmu serca. Jeśli w przeszłości zdarzało się napadowe migotanie przedsionków to odwodnienie i utrata elektrolitów prowadzi do jednego z nich... Nagła zwyżka ciśnienia tętniczego może prowadzić do wylewu krwi do mózgu. Dlatego szczególnie latem nie należy bagatelizować potencjalnych skutków słońca i wysokich temperatur – ostrzega ekspert z Grupy LUX MED.
Źródło: CHILLIZET/mat.prasowe
