Luksusowy kurort, który zniknął w jeden dzień. Historia miasta duchów na Cyprze

3 min. czytania
Aktualizacja 04.12.2025
04.12.2025 10:12
Zareaguj Reakcja
---- ----

Varosha była najbardziej prestiżowym kurortem na Cyprze, odwiedzanym przez gwiazdy Hollywood. W 1974 roku miasto opustoszało w ciągu kilku godzin i zostało zamrożone na dekady. Obecnie jest otwarte dla zwiedzających i wciąż robi ogromne wrażenie. Jest świadectwem dramatycznej historii wyspy.

Varosha, miasto duchów, na Cyprze
fot. AA/ABACA/Abaca/East News
--1-- ----
Z tego artykułu dowiesz się:
  • Co sprawiło, że Varosha stała się luksusowym kurortem na Cyprze.
  • Dlaczego Varosha została opuszczona przez mieszkańców w 1974 roku.
  • Jakie kontrowersje wywołało otwarcie Varoshy dla turystów w 2020 roku.
  • Jakie miejsca warto zobaczyć podczas wizyty w Varoshy.

Varosha (lub Kapalı Maraş) nie jest zwykłym śródziemnomorskim kurortem. To miasto zamrożone w czasie, opuszczone w 1974 roku i do dziś budzące skrajne emocje. Jeżeli szukasz miejsca, które łączy piękno, historię i atmosferę, jakiej nie da się porównać z niczym innym — Varosha powinna znaleźć się na twojej liście podróżniczej.

Czym jest Varosha? Luksusowy kurort, który nagle zniknął

Jeszcze 50 lat temu Varosha była najbardziej prestiżowym kurortem Cypru. Nazywana "Monako Morza Śródziemnego", przyciągała największe gwiazdy, w tym: Elizabeth Taylor, Richarda Burtona, Brigitte Bardot czy Raquel Welch. Wzdłuż Alei Johna F. Kennedy’ego stały luksusowe hotele, a życie nocne tętniło na każdym kroku.

Dziś po dawnej świetności zostały jedynie puste ulice, powybijane okna i natura powoli przejmująca miasto.

Redakcja poleca

Dlaczego Varosha została opuszczona? Krótka historia konfliktu

W 1974 roku na Cyprze wybuchły starcia między społecznością grecko- oraz turecko-cypryjską. Po zamachu stanu Turcja rozpoczęła interwencję militarną. 15 sierpnia 1974 roku Varosha została zajęta przez Turków.

Mieszkańcy miasta uciekali w panice, zostawiając domy, samochody, jedzenie na stołach. Wierzyli, że wrócą po kilku dniach. Niestety nigdy już to nie wrócili.

Teren został zamknięty, ogrodzony i pozostawał niedostępny przez prawie pół wieku.

Varosha na Cyprze
Fot.

Kontrowersyjne otwarcie w 2020 roku

Po 46 latach izolacji część Varoshy została otwarta dla turystów. Decyzja TRCP i Turcji wywołała ogromne protesty. ONZ, Unia Europejska i Republika Cypru uznały ten ruch za naruszenie status quo i przeszkodę na drodze do pokoju.

Byli mieszkańcy grecko-cypryjscy mogą dziś oglądać swoje domy… tylko z wyznaczonych stref.

Varosha dziś – co zobaczysz podczas wizyty?

Mimo że większość miasta to ruiny, udostępniony teren robi ogromne wrażenie. Można go zwiedzać pieszo, rowerem, skuterem lub buggy. Najciekawsze miejsca to:

  • słynny zniszczony znak Toyoty,
  • emblemat banku Barclay’s, który przetrwał dekady,
  • meczet Bilal Ağa (nadal czynny),
  • ruiny hoteli i bloków, nad którymi natura przejęła kontrolę,
  • plaża Golden Sands, nadal zachwycająca turkusem.

W części odnowionej działa kilka kawiarni i stoisk z pamiątkami — co kontrastuje z dystopijnym krajobrazem wokół.

Varosha, Cypr
Fot.
Redakcja poleca

Jak dojechać Varoshy? Praktyczny poradnik dla turystów

Jeśli jedziesz z południa wyspy (Republika Cypru):

  • Wjazd na północ samochodem z południa jest możliwy, ale ubezpieczenie często nie działa. W przypadku kolizji koszty pokrywasz samodzielnie.
  • Varosha leży około 7 km od Zielonej Linii, w obrębie Famagusty.

O czym musisz pamiętać podczas zwiedzania?

  1. Szacunek dla miejsca tragedii — to nie jest "atrakcja". To miasto, którego mieszkańcy stracili wszystko w kilka godzin.
  2. Bezpieczeństwo — wiele budynków grozi zawaleniem. Trzeba trzymać się wyznaczonych tras.
  3. Kontekst polityczny — dla wielu Cypryjczyków turystyka w Varoshy to symbol legitymizowania okupacji.
  4. Historyczna lekcja — Varosha to przestroga przed skutkami nacjonalizmu, konfliktów i braku kompromisu.

Varosha — Miasto Duchów, które nie daje o sobie zapomnieć

Dla jednych jest ostrzeżeniem, dla innych nadzieją na przyszłe pojednanie. Dla turystów — jednym z najbardziej poruszających miejsc, jakie można zobaczyć w Europie.

Redakcja poleca

Źródło: CHILLIZET