Tadeusz Różewicz był o krok od Nobla. Odtajniono listy sprzed 50 lat
Tadeusz Różewicz mógł otrzymać Literacką Nagrodę Nobla w 1975 roku. Akademia Szwedzka odtajniła dokumenty, z których jasno wynika, że Polak znalazł się na oficjalnej liście nominowanych. Rok wcześniej również ubiegał się o nagrodę.
- Jak wojna wpłynęła na Pokolenie Kolumbów i twórczość Różewicza.
- Co odtajniły Archiwa Noblowskie na temat nominacji Różewicza.
- Które inne polskie postacie literatury były nominowane do Nobla w latach 70.
Mam dwadzieścia cztery lata // Ocalałem // Prowadzony na rzeź.
To chyba najdobitniejsze z określeń tego, z czym w Polsce mierzyło się Pokolenie Kolumbów. Pokolenie, którego młodość i światopogląd na zawsze odmieniło doświadczenie wojenne. Autorem tychże słów był Tadeusz Różewicz, wybitny poeta, dramaturg, prozaik i satyryk.
Był jednym z najbardziej wszechstronnych twórców awangardowych - zarówno w Polsce, jak i na świecie. Tworzył poezję ekspresyjną i katastroficzną, pozbawioną
romantycznego sztafażu. Był jednym z pierwszych, którzy sprzeciwili się okrutnemu porządkowi świata. Jednym z pierwszych, którzy opisali doświadczenie wojenne i szukali dla niego nowego, odpowiedniego środka wyrazu.
Spełniał się nie tylko w liryce. Był wizjonerem i reformatorem teatru, a także scenarzystą i reżyserem filmowym. Współcześnie nie ma sezonu, w którym nie zagrano by sztuki autorstwa Różewicza. Pozostawił po sobie ogromny i wielokrotnie nagradzany dorobek artystyczny. Choć brakowało i do dziś brakuje w nim tego jednego, najważniejszego odznaczenia.
Tadeusz Różewicz miał szansę na Nagrodę Nobla
Tadeusz Różewicz był również poważnym kandydatem do Literackiej Nagrody Nobla. Jego nazwisko - jak przekazał PAP - widniało na listach kandydatów już w latach 60. i 70. XX wieku. W ubiegłym roku Archiwa Noblowskie odtajniły informację, że Różewicz widniał na liście nominowanych do nagrody w 1974 roku. Wówczas jego kandydaturę zaproponowali Józef Trypućko, profesor slawistyki na Uniwersytecie w Uppsali, oraz Per Waestberg, przewodniczący szwedzkiego PEN Clubu. W tym samym roku swojej pierwszej nominacji doczekał się także Czesław Miłosz, któremu przyznano Nobla w 1980 roku.
Z początkiem stycznia b.r. archiwum Akademii Szwedzkiej ponownie się otworzyło. Odtajniono dokumenty, w tym oficjalne listy nominowanych, z 1975 roku. Wgląd do archiwum uzyskała Polska Agencja Prasowa. I to ona poinformowała o kolejnej nominacji Tadeusza Różewicza do Literackiej Nagrody Nobla. Polak otrzymał nominację od prof. Nilsa Ake Nilssona z Uniwersytetu Sztokholmskiego oraz prof. Józefa Trypućkę z Uniwersytetu Uppsalskiego. Oprócz niego szansę na nagrodę miał również pisarz Józef Mackiewicz, nominowany przez prof. Jadwigę Maurer z Uniwersytetu w Kansas (USA). W 1975 roku Nobla w dziedzinie literatury otrzymał włoski poeta i eseista Eugenio Montale.
Źródło: CHILLIZET / PAP
