Każdy z nas może mieć toksyczne zachowania. Psycholog zwraca uwagę na 5 rzeczy

• Każdy z nas może się nieświadomie zachowywać się w toksyczny sposób
• Toksyczne zachowania – zdaniem terapeutyki dr Claire Jack – są jak "trucizna". Ich konsekwencje mogą ujawnić się po pewnym czasie
• Jak sprawdzić, czy bywamy "toksykami"? Zwróć uwagę na 5 rzeczy, które mogą być odebrane przez partnera/ partnerkę za toksyczne

Na temat toksycznych relacji napisano wiele. Wiemy, jak rozpoznać toksycznego partnera lub partnerkę, jak sobie radzić w toksycznej relacji, jak rozmawiać z toksyczną osobą, ale czasem warto sobie zadać pytanie: czy ja również nie bywam toksyczny/ toksyczna. Dr Claire Jack, hipnoterapeuta, coach, specjalizująca się w pracy z kobietami ze spektrum autyzmu, na łamach "Psychology Today" wskazała 5 zachowań, które mogą być toksyczne i które mogą negatywnie wpływać na relacje z drugim człowiekiem.

5 toksycznych zachowań – czy ty też się tak czasem zachowujesz?

Czasem tworzymy relacje, które z różnych powodów rozpadają się. W takich sytuacjach warto sprawdzić, czy wchodząc w nowy związek, nie powielamy jakichś schematów, które negatywnie wpływają na nasze relacje z innymi osobami. Może czasem – nieświadomie – mówimy lub zachowujemy się w toksyczny (dla drugiej osoby) sposób. Dr Claire Jack wskazała 5 zachowań, które jej zdaniem mogą być uznane za toksyczne.

1. Usilne próby zatrzymania partnera/partnerki przy sobie – zdaniem terapeutki niektóre osoby odczuwają silny lęk przed porzuceniem (np. z powodu wcześniejszych zerwanych relacji) i czasem reagują w sposób nieadekwatny do sytuacji. Stają się podejrzliwe, przeglądają prywatne rzeczy (telefony, komputery) partnera, partnerki. Stosują różne techniki manipulacyjne, aby zatrzymać partnera, partnerkę przy sobie. Na przykład udają chorobę, by ta druga osoba nie poszła na spotkanie z przyjaciółmi, albo szantażują emocjonalnie, mówiąc: "jeśli pójdziesz, to już nie wracaj". Takie zachowania, zwłaszcza gdy są irracjonalnie, mogą sprawić, że partner/ partnera rzeczywiście się od nas odsuną i wrócimy do punktu wyjścia. Aby związek miał szansę przetrwać, musimy dać partnerowi/ partnerce przestrzeń i kredyt zaufania.
2. Przenosisz swoje obawy i niską samoocenę na swojego partnera/ partnerkę – wiele osób, zwłaszcza tych mających niskie poczucie własnej wartości, próbuje poprawić swoje samopoczucie, krytykując i poniżając tę drugą osobę. Wszelkie teksty typu: "niczego nie potrafisz zrobić dobrze", albo "twoja rodzina jest do niczego, w ogóle nie można na nich polegać", "wychodzi z ciebie mamusia" potrafią sprawić drugiej osobie ogromną przykrość. Podobny negatywny ładunek ma również wyśmiewanie partnera na forum publicznym, np. podczas przyjęcia (nawet w żartach!). Pamiętaj, nie rób drugiemu, co tobie niemiłe. Zastanów się, jak byś się czuł/ czuła, gdyby ktoś o tobie mówił takie rzeczy.
3. Nie potrafisz we właściwy sposób komunikować swoich potrzeb – niektóre osoby nie potrafią otwarcie komunikować swoich potrzeb, czy to tych praktycznych, czy emocjonalnych, licząc, że partner lub partnerka sami się domyślą, czego chcemy ("jeśli mnie kocha, to powinien/ powinna wiedzieć!"). To tak nie działa! Nikt nie potrafi czytać w myślach, a więc nie możemy obwiniać naszych partnerów za brak tej umiejętności. Czynienie komuś wyrzutów, typu "mogłeś się domyślić", "karanie" kogoś za to, albo zachowania odwetowe ("jak ty mi, to ja tobie!" jest toksycznym zachowaniem. Nauczymy się wprost komunikować swoje potrzeby, jeśli potrzebujemy wsparcia, to po prostu o tym powiedzmy: "potrzebuję wsparcia, czy możesz mi teraz pomóc?".
4. Oczekujesz od partnera, by był dla ciebie wszystkim – niektóre osoby oczekują, że partner zaspokoi wszelkie ich potrzeby, czyli będzie spędzał z nimi cały czas, zastąpi potrzebę rozwijania pasji, zainteresowań. Będzie dla niego/ dla niej całym światem, stanie się wręcz jednością. W takich relacjach zdarza się, że jeden z partnerów odmawia drugiej osobie robienia czegoś bez niej/ bez niego. Nie pozwala mu na niezależność. Niestety to tak nie działa. W zdrowych związkach muszą być wyznaczone granice pomiędzy partnerami, każde z nich powinno mieć przestrzeń na rozwijanie własnych pasji, relacji towarzyskich.
5. Obawiasz się zaangażowania – wiele osób wchodzi w nowe relacje z pewnym bagażem z poprzednich związków, np. strachem przed opuszczeniem, który przedkłada się na strach przed zaangażowaniem. Jak to przekłada się na relacje? Na przykład mówimy partnerowi, że jesteśmy mu oddani, ale nadal mamy konto na popularnej aplikacji randkowej, albo jesteśmy z kimś, ale nadal myślimy, że ktoś lepszy czeka na nas. Zdarza się, że ktoś jest fizycznie w związku, ale wycofany emocjonalnie. Nie potrafi wyrażać swoich emocji.

Dr Claire Jack w swoim artykule wyjaśnia, że "toksyczne zachowania to wszelkie zachowania, które działają jak trucizna, subtancja szkodliwa – dopiero po pewnym czasie mogą się ujawnić niepożądane działania". Do takich "trucizn" zalicza się: wszelkiego rodzaju manipulacje, kłamstwa, krytykowanie, nieszanowanie czyichś granic, nielojalność wobec partnera, partnerkę, nadmierna kontrola, odbieranie głosu, przemoc fizyczna, zazdrość, pogrywanie. Jeśli stosujesz choć jedną z tych metod, to twoje zachowanie może być uznane za "toksyczne".

Źródło: CHILLIZET/ Psychology Today, "Are You the Toxic Person in Your Relationship?"