Japoński sposób na szczęście? Ważne jest odkrycie swojego ikigai
Każdy z nas pragnie szczęśliwego, długiego życia. Nie wszystkim jednak się to udaje. Dlaczego? Zdaniem Japończyków, aby osiągnąć szczęście, trzeba najpierw odkryć swoje ikigai. Czym ono jest?
Ikigai to filozofia, według której żyją mieszkańcy Okinawy. Na tej wyspie jest największa liczba stulatków. Niewielu z nich choruje na cukrzycę, demencję, czy choroby serca. Zdaniem niektórych badaczy to między innymi dzięki ikigai wiodą oni tak długi i szczęśliwy żywot. Na czym polega japoński przepis na szczęście i długie życie?
Ikigai – co to znaczy?
Trudno przetłumaczyć japońskie słowo Ikigai, składają się na nie dwa inne słowa iki, czyli żyć, oraz gai – powód. W dużym uproszczeniu można by więc powiedzieć, że ikigai to "powód do życia", ale to coś więcej. To raczej "istota życia", "sens życia", "siła napędowa życia". Japończycy odnoszą to nie tylko do ważnych spraw, które mają dla nas istotną wartość, ale również do drobnych rzeczy, takich, które są dla nas ważne, które motywują nas do tego, abyśmy codziennie wstawali z łóżka. A więc ikigai to również motywacja. Zdaniem Japończyków ikigai ma każdy, ale nie każdy jeszcze je w sobie odkrył.
Czy zdarzyło Ci się kiedykolwiek zatracić w jakiejś czynności? Czy pochłonęła Cię ona tak mocno, że zapomniałeś/zapomniałaś o tym, co dzieje się dookoła? Czy wykonując ją, miałeś poczucie, że to, co robisz, wyzwala w Tobie twórcze moce? Jeśli tak, to właśnie jest to Twoje ikigai. Jego istotą jest odczuwanie przyjemności z tego, co robimy. To stąd wzięła się m.in. tradycja japońskich rytuałów.
Co może być naszym ikigai?
Ikigai może być nasza praca, o ile wykonujemy ją dla przyjemności, a nie tylko dla pieniędzy. To może być również nasze hobby, np. pisanie pamiętnika, malowanie obrazów, robienie zdjęć, czy bieganie w wolnych chwilach, a nawet codzienne picie porannej kawy. Rzeczy, które pomagają nam lepiej siebie poczuć, poznać, odkryć naszą wyjątkowość, a także doskonalić swoje umiejętności. W duchu ikigai wykonywane czynności, nawet te prozaiczne, mogą dostarczać radości – przykładem jest japoński rytuał parzenia herbaty. Wymaga on wykonywania wielu czynności, ale efektem końcowym jest delektowanie się pyszną herbatą.
Ważna jest koncentracja na przyjemności działania i na nieustannym doskonaleniu swoich umiejętności. Tak rozumiana praca przestaje być nieprzyjemnym obowiązkiem, staje się wartością samą w sobie.
Japoński przepis na szczęście
Wiele osób zastanawia się, na czym polega japoński sposób na szczęście. Odpowiedź może zaskoczyć – na odnajdywaniu szczęścia tu i teraz, a nie na szukaniu go w przyszłości. Pomaga w tym uważność, czyli skupianie się na wykonywanej czynności. Dzięki temu między innymi zmniejsza się poziom stresu. Okazuje się, że osoby, które działają w ten sposób, cieszą się lepszym zdrowiem, mają mniejsze ryzyko chorób serca i układu krążenia, są bardziej zadowolone z życia i aktywne. U tego typu osób ryzyko pojawienia się wypalenia zawodowego jest bliskie 0.
Mieszkańcy Okinawy zapytani kiedyś o sekret ich dobrego życia odpowiedzieli, że najważniejsze jest to, aby się dobrze bawić, nie denerwować się i działać tak, aby wszyscy byli szczęśliwsi.
Jak odnaleźć swoje własne ikigai?
Ikigai nosimy w sobie, ale nie każdy je jeszcze odkrył. Co zrobić, by je w sobie znaleźć? Warto sobie zadać pytania: Co lubię, a właściwie co kocham robić? W czym jestem dobry/dobra? Czego potrzebuje moje otoczenie? Ikigai kładzie nacisk na wykonywaną czynność i nasze emocje związane z nią. Przykład, jeśli lubisz pisać i robisz to dla przyjemności, to jest to Twoje ikigai. Jeśli jednak piszesz dla pieniędzy, dla poklasku, dla popularności, to raczej nie jest to Twoje ikigai, bo wtedy ważniejsza od radości tworzenia jest dla Ciebie nagroda, czyli sukces.
Jak żyć zgodnie z zasadami ikigai?
Życie zgodne z zasadami ikigai można by sprowadzić do kilku ważnych zasad.
1. Bądź aktywny, nawet na emeryturze. Ruszaj się jak najwięcej, chodź, biegaj, jak najmniej siedź na kanapie.
2. Podchodź do życia i problemów ze spokojem. Pamiętaj, że z każdej sytuacji jest jakieś wyjście.
3. W każdym aspekcie swojego życia zachowaj umiar, także w jedzeniu i piciu.
4. Dbaj o relacje z innymi ludźmi, ale tylko tymi, którzy się uskrzydlają. Unikaj ludzi, którzy są toksyczni.
5. Śmiej się, jak najczęściej.
6. Spędzaj jak najwięcej czasu na łonie natury.
7. Praktykuj uważność i wdzięczność. Skupiaj się na tym, co robisz tu i teraz, nie osądzaj, doceniaj to co masz. Myśl o teraźniejszości, a nie o przyszłości.
8. Podążaj za swoją pasją, talentem (ikigai).
9. Nie walcz z rzeczami, na które nie masz wpływu. Skup się na tym, co możesz zmienić.
10. Dbaj o miejsce, w którym żyjesz, ono również ma wpływ na Twoje samopoczucie. Dom odpowiednio zaaranżowany może być inspiracją do działania.
Źródło: CHILLIZET/ "IKIGAI. Japoński sekret długiego i szczęśliwego życia", Hector Garcia, Francesc Miralles, Wydawnictwo MUZA S.A., 2017