Drzemka w dzień ma znaczenie dla mózgu. Nie przekraczaj 30 minut
Na pierwszy rzut oka wydaje się, że drzemki w ciągu dnia to strata czasu, ale badania naukowe dowodzą, że to nieprawda. Nie dość, że krótki sen pozwala na szybką regenerację, to w dodatku zwiększa objętość mózgu. I naukowcy mają na to dowody!
- Jakie zalety mają drzemki.
- Kiedy pomagają lepiej spać w nocy.
- Co udało się ustalić naukowcom na ten temat.
Sen w dzień jest zdrowy? Według naukowców wpływa na nasz mózg
Drzemki kojarzą się zazwyczaj z aktywnością małych dzieci lub seniorów. Taka aktywność (lub jej brak!) w ciągu dnia może jednak przynieść zaskakująco dużo korzyści. Eksperci wskazują, że popołudniowe drzemki całkiem nieźle wpisują się w trend dbania o siebie. Taki krótki sen ma bowiem wiele zalet. Nie tylko poprawia nastrój, ale i pamięć. Zwiększa też koncentrację i łagodzi stres. Może tż pozytywnie wpływać na zdrowie serca.
Co jeszcze bardziej zaskakujące, drzemki pomagają lepiej spać w nocy (u seniorów optymalną opcją jest 30-minutowa popołudniowa drzemka w połączeniu z umiarkowanymi ćwiczeniami). Oczywiście tylko wtedy, jeśli nie należysz do osób, które za nic nie zasną, nawet na krótko, w ciągu dnia, nawet po nieprzespanej nocy. Bo i tacy istnieją!
Quiz: Kultowe dobranocki z PRL-u – rozpoznasze je po jednym kadrze?
Naukowcy udowodnili też, że regularne drzemki zwiększają u dorosłych... objętość mózgu. Choć liczby nie są duże, to jednak są znaczące. Bez wątpienia korzystnie wpływają na rozwój mózgu u małych dzieci, ale z wiekiem przestajemy drzemać. Potrzeba ta powraca dopiero u osób w podeszłym wieku. Nie ma jednak pewności, niestety, czy chroni to przed demencją… Jak zatem drzemać, żeby było to dla nas korzystne?
Regularne drzemki zwiększają objętość mózgu. Jest jednak mały „haczyk”
Regularne drzemki w ciągu dnia sprawiają, że nie tylko się regenerujemy, ale z czasem nieco większy staje się też… nasz mózg – stwierdzili w 2023 roku brytyjscy badacze na łamach czasopisma „Sleep Health”. To o tyle zaskakujące, że jedno z wcześniejszych dowiodło, że przysypianie w dzień może być szkodliwe (wyniki z 2022 roku mówią o tym, że drzemki w dzień zwiększają ryzyko nadciśnienia i udaru). Nie nam jednak rozstrzygać, kto ma rację. Zajmijmy się mózgiem.
Naukowcy informują, że powiększenie objętości mózgu dzięki drzemkom w ciągu dnia występuje, ale nie jest duże – sięga średnio 15 cm sześciennych. Jest jednak dość znaczące, gdyż o tyle wraz z wiekiem może się skurczyć mózg człowieka w przeciągu 3-6 lat. Czy mogłoby to oznaczać, że o kilka lat możemy opóźnić jego starzenie się? Tego, czy drzemka może chronić przed demencją i chorobą Alzheimera, jednak nie potwierdzono. Aby to wykazać, konieczne są dodatkowe badania, ukierunkowane akurat na te schorzenia. Naukowcy podkreślają jednak, że drzemanie w ciągu dnia jest zdrowe.
– Uważamy, że wszyscy mogą odnieść korzyści z przysypiania w ciągu dnia – przekonuje w wypowiedzi dla BBC News dr Victoria Garfield. Zaznacza jednak, że drzemka musi mieć konkretny limit czasowy. Nie powinna trwać dłużej niż 30 minut. Kłopot polega na tym, że krótkie odpłynięcie w objęcia Morfeusza nie zawsze jest możliwe, szczególnie w godzinach pracy. Jest to jednak łatwiejsze niż regularne ćwiczenia fizyczne – zaznacza specjalistka.
Kiedy warto się zdrzemnąć i jak długo spać?
Najwięcej korzyści z drzemki można odnieść, jeśli dobrze się ją zaplanuje. Najbardziej naturalna, ale i praktyczna, wydaje się być popołudniowa drzemka, między 14.00 a 15.00, kiedy ludzie mają naturalny spadek formy. Każdy może jednak indywidualnie wybrać odpowiedni czas – tak, by sen zadziałał jak najlepiej. Zależy to również od innych czynników, również tego, jak bardzo jest się wypoczętym na początku dnia. Jeśli jesteśmy wyspani, zaplanujmy drzemkę na późne godziny popołudniowe.
Należy pamiętać o limicie czasowym! Jeśli drzemka jest dłuższa niż pół godziny, może sprawić, że obudzimy się jeszcze bardziej zmęczeni niż przed nią. Senność, która pojawia się po obudzeniu, to tzw. bezwład senny (inercja senna). Na czym to polega? Zasada jest prosta: im dłuższy sen, tym większe prawdopodobieństwo wystąpienia takiego uczucia. A im jest ono silniejsze, tym więcej czasu potrzeba, aby się obudzić i wrócić do pracy.
Źródło: CHILLIZET / V. Paz, H. S. Dashti, V. Garfield, Is there an association between daytime napping, cognitive function, and brain volume? A Mendelian randomization study in the UK Biobank, Sleep Health, published: June 19, 2023
