Nie boją się ludzi i błyszczą jak klejnoty. Poznaj świtezianki
Mało kto wie, że błękitne ważki, które spotykamy czasem na łonie natury, mają piękną nazwę: to świtezianki błyszczące. Jeśli widzisz te niezwykłe owady, to dobry znak: żyją tylko w okolicach czystych, dobrze natlenionych jezior.
- Świtezianka błyszcząca to piękna ważka powszechnie spotykana w Polsce, szczególnie w miejscach takich jak Dolina Bugu, Narwi, Pojezierze Mazurskie czy rzeka Pilica.
- Samce i samice różnią się wyglądem i zachowaniem. Samce toczą powietrzne walki, a ich taniec godowy to niezwykły spektakl.
- Jak rozpoznać świtezianki błyszczące?
Nie zwracamy na nie uwagi, bo są typowym elementem polskiego krajobrazu. Tymczasem błękitne ważki to wyjątkowe owady, nazywane świteziankami. Określenie to pochodzi od tytułu ballady „Świtezianka” Adama Mickiewicza, opowiadającej o tajemniczej, pięknej nimfie wodnej z jeziora Świteź. W balladzie świtezianka jest magiczną istotą, która lekko unosi się nad wodą, podobnie jak niebieska ważka.
Jak rozpoznać świteziankę błyszczącą?
W Polsce występują dwa gatunki z rodziny świteziankowatych (Calopteryx): świtezianka dziewica (C. virgo) oraz świtezianka błyszcząca (C. splendens). Samice różnią się od samców. Panowie mają intensywnie niebieski, metaliczny kolor z ciemnoniebieskimi plamami na skrzydłach. Samice są bardziej zielonkawe lub brązowawe, mają przejrzyste, błyszczące skrzydła. Samce są też bardzo terytorialne. Bronią swojego odcinka rzeki przed innymi samcami, co można rozpoznać po charakterystycznej walce między owadami. By zdobyć serce płci przeciwnej, wykonują efektywne tańce w powietrzu.
Samice potrafią godzinami przesiadywać w jednym miejscu: w ten sposób pilnują swojego domu. Ważki nie boją się ludzi: zdarza się, że podlatują bardzo blisko, a nawet siadają na dłoni. Warto uchwycić ten moment na zdjęciu.
Larwy świtezianki, zwane również jętko, rozwijają się pod wodą przez niemal dwa lata, zanim wyfruną na powierzchnię. Posiadają skrzelotchawki, które pozwalają im oddychać pod wodą.
Gdzie można spotkać świteziankę błyszczącą w Polsce?
Świtezianka błyszcząca (Calopteryx splendens) jest w Polsce powszechnie spotykana. Zaobserwujemy ją wszędzie tam, gdzie jest czysta, przejrzysta woda: najczęściej w pobliżu rzek. Świtezianki to „ważki motyle”. Przypominają je głównie ze względu na sposób latania: składają skrzydła wzdłuż ciała, a nie jak inne ważki – na boki. Miejsca, w których ważek jest najwięcej, to m.in.:
- Dolina Bugu
- Dolina Narwi
- Pojezierze Mazurskie
- Rzeka Pilica, Biebrza, Wieprz, Noteć
Źródło: CHILLIZET/bbpn.gov.pl/wazki.pl
