Dlaczego świetliki świecą w nocy? Znany weterynarz wyjaśnia tę zagadkę
W czerwcową ciepłą noc, z dala od cywilizacji, można zobaczyć przepiękne zjawisko... świecące robaczki świętojańskie, a właściwie świetliki świętojańskie. Zwykle świecą one w grupie, a pokaz ich umiejętności przypomina pokaz fajerwerków w miniaturze. Dlaczego świetliki świecą w nocy? Ma to związek z ich życiem miłosnym.
- Świetliki świętojańskie emitują światło w celach godowych, by przyciągnąć partnera – ich zaloty przypominają świetlny pokaz, szczególnie pod koniec czerwca
- Dorosłe świetliki żyją bardzo krótko (około dwa tygodnie), dlatego warto podziwiać je w naturze, nie zakłócając ich jedynej szansy na rozmnażanie
Przyznacie, że nie ma niczego piękniejszego niż widok robaczków świętojańskich rozświetlających mrok. To magiczne zjawisko, które możemy zobaczyć w ciepłe noce pod koniec czerwca. Ale trzeba mieć sporo szczęścia.
Robaczki świętojańskie, a tak naprawdę świetliki świętojańskie, świecą tylko w nocy. Można je wypatrzeć na skraju lasu, na terenach porośniętych krzakami. Światło, które wytwarzają te chrząszcze, powstaje dzięki specjalnemu enzymowi – lucyferazie. Jest on wytwarzany przez świetliki i kumuluje się w końcówce odwłoka tych zwierząt. Wygląda to jak mała, prywatna latarenka, którą świetlik co chwilę zapala i gasi.
Dlaczego świetliki świecą w nocy?
Dlaczego to robi? Nie chodzi o to, by oświetlić sobie drogę w ciemności, ale o... zaloty. Świetliki chcą tym światełkiem wzbudzić zachwyt u ewentualnej partnerki. W książce "Sekrety życia seksualnego zwierząt", autorstwa Andrzeja G. Kruszewicza oraz Katarzyny Burdy, napisano: "Kiedy dla świetlików nadchodzi pora godów (a dzieje się to zazwyczaj pod koniec czerwca), pan świetlik wzlatuje jakieś pół metra nad ziemią i włącza swój świetlny wabik. Jeśli zainteresuje on samicę, która zazwyczaj znajduje się na ziemi, odpowiada ona swoim błyskiem świetlnym. Takie wzajemne sygnały para świetlików może powtarzać kilkukrotnie, zanim samiec zdecyduje się przysiąść na ziemi koło swojej wybranki i zacząć kopulację".
Świetliki lubią zaloty w grupie
Te miłosne gody wyglądają jak targi miłosne. Pojedyncze światełka nie robią bowiem takiego wrażenia, jak cała feeria światełek (dr Kruszewicz porównuje to do pokazu fajerwerków w miniaturze). Panie świetliczki przybywają wtedy w grupie, by ten wspaniały pokaz obejrzeć.
Naukowcy odkryli, że gdy kilku samców umówi się na wspólne mruganie światłami, to mają większe szanse na znalezienie partnerki (bo samiczki też nie przybywają same). I choć samiczka wybiera tylko jednego z nich, to jej koleżanki z kolei mogą wybrać jego kolegów. Każdy na tym zyska.
Krótkie życie świetlika
Chrząszczy z rodziny świetlikowatych na całym świecie jest około 2000 gatunków i większość z nich ma podobny sposób zalotów. Jednak na szczególną uwagę zasługują gatunki azjatyckie. Tam świetliki potrafią obsiąść całe drzewa i zaświecić jednocześnie. Wygląda to bajkowo.
Te zaloty, a później skonsumowanie miłości, to jedyna rozrywka w życiu naszych świetlików. W dorosłej postaci żyją one tylko dwa tygodnie. Po zapłodnieniu i złożeniu jaj umierają, by zrobić miejsce nowemu pokoleniu.
Źródło: CHILLIZET/ "Sekrety życia seksualnego zwierząt", Andrzej G. Kruszewicz, Katarzyna Burda, Dom Wydawniczy Rebis, Poznań 2021
