To góra dla początkujących. "Ma coś w sobie wyjątkowego i magicznego"

4 min. czytania
Aktualizacja 13.06.2025
13.06.2025 09:39
Zareaguj Reakcja
---- ----

Marzysz o górskiej przygodzie bez wspinaczkowej harówki? Łysica w Górach Świętokrzyskich to idealny wybór. Najniższy szczyt KGP, pełen historii i uroku, dostępny dla każdego – nawet z maluchami. Przygotuj się na niezapomniane wrażenia.

Łysica - szczyt
fot. Shutterstock
--1-- ----
  • Łysica to najwyższy szczyt Gór Świętokrzyskich i najniższy w Koronie Gór Polski, dostępny nawet dla rodzin z dziećmi – wejście zajmuje zaledwie około godziny
  • Przenieś się w czasie, wędrując po jednych z najstarszych gór kontynentu, podziwiając unikalne gołoborza i odkrywając legendy o czarownicach
  • Sprawdź, jak łatwo dojechać do Świętej Katarzyny i dlaczego ten szlak, pełen edukacyjnych niespodzianek, jest idealny na Twój górski debiut z całą rodziną

Jeśli marzycie o górskiej przygodzie, która nie wymaga himalaistycznego przygotowania, a jednocześnie dostarczy niezapomnianych wrażeń i pozwoli odetchnąć pełną piersią, to Łysica w Górach Świętokrzyskich jest właśnie dla was. Ten majestatyczny szczyt, choć najniższy w prestiżowej Koronie Gór Polski, skrywa w sobie mnóstwo uroku, fascynujących historii i jest idealnym celem podróży dla całej rodziny, nawet tej, w której są małe (ale chodzące!) dzieci.

Łysica – tam, gdzie serce Gór Świętokrzyskich bije najmocniej

Łysica to najwyższy szczyt Gór Świętokrzyskich, położony w malowniczej południowo-wschodniej Polsce, w zachodniej części pasma Łysogór. Od lat uznawana za jeden z najbardziej charakterystycznych punktów regionu, znajduje się na terenie Świętokrzyskiego Parku Narodowego – miejsca o unikalnych walorach przyrodniczych, naukowych i kulturowych. Co ciekawe, Łysica to góra o dwóch obliczach, a właściwie dwóch wierzchołkach. Długo sądzono, że najwyższy jest ten zachodni, ozdobiony pamiątkowym krzyżem z 1930 roku. Jednakże najnowsze i precyzyjne pomiary z 2018 roku ujawniły, że palmę pierwszeństwa dzierży wschodni wierzchołek, nazywany Skałą Agaty lub Zamczyskiem, wznoszący się na wysokość 613,96 m n.p.m. – o 65 cm wyższy od zachodniego. Nawet jeśli szlak nie prowadzi bezpośrednio na Skałę Agaty, sam fakt poznania tej ciekawostki dodaje smaczku wyprawie.

Górska podróż w czasie – dlaczego warto odwiedzić Łysicę?

Wybór Łysicy to gwarancja obcowania z naprawdę starą historią. Góry Świętokrzyskie to jedne z najstarszych pasm górskich na kontynencie, powstałe w wyniku procesów trwających miliony lat, w tym wypiętrzania, erozji czy zlodowaceń. Wyobraźcie sobie, że wędrujecie po formacjach powstałych eony temu, podziwiając unikalne gołoborza – kamienne rumowiska, które powstały w efekcie pradawnych procesów geologicznych i wietrzeniowych. To obszary bezleśne, porastające je jarzębina świętokrzyska, stanowią niezwykły widok. Lasy tutaj to prawdziwe skarby natury, z dominującymi jodłowymi borami mieszanymi i buczynami karpackimi, gdzie rosną imponujące drzewa – tutejsza 270-letnia jodła osiągnęła wysokość 51 metrów.

Redakcja poleca

Czy spotykały się tu czarownice?

Łysica to również miejsce pełne legend i historii. Podania mówią o spotkaniach czarownic, tzw. sabatach, co nadało górze jej intrygującą nazwę. Na szlaku natraficie na XIX-wieczną kapliczkę Świętego Franciszka i źródełko, którego woda, według miejscowych wierzeń, ma moc leczenia oczu – ponoć od łez dziewczyny opłakującej utratę siostry. To także miejsce pamięci narodowej, związane z powstańcami styczniowymi i oddziałami Armii Krajowej, których tablica upamiętniająca zgrupowanie "Ponurego" znajduje się nieopodal.

Spacerując, poczujecie oddech przeszłości, a tablice edukacyjne Świętokrzyskiego Parku Narodowego pozwolą wam zgłębić tajemnice lokalnej fauny i flory, od saren, dzików, lisów po kuny leśne i domowe. Park chroni także rzadkie gatunki roślin, zwierząt i grzybów oraz naturalny krajobraz. A dla tych, którzy kolekcjonują szczyty i z dumą oznaczają je na mapie, Łysica to idealny start lub kolejny punkt na liście Korony Gór Polski – najniższy, ale równie satysfakcjonujący i ważny do zdobycia.

Łysica
Fot.

Praktyczne wskazówki i dlaczego Łysica to szlak dla wszystkich?

  • Od Świętej Katarzyny

Najdogodniejszym i najczęściej wybieranym punktem startowym jest urokliwa miejscowość Święta Katarzyna. Dojazd samochodem jest wygodny – znajdziecie tam sporo parkingów, zarówno płatnych, jak i darmowych, często w bezpośrednim sąsiedztwie klasztoru Bernardynek. Warto pamiętać, że wejście na teren Świętokrzyskiego Parku Narodowego jest płatne:

  • 10 zł kosztuje bilet normalny,
  • 5 zł kosztuje bilet ulgowy.

Dzieci do 7 lat wchodzą bezpłatnie, podobnie posiadacze Karty Dużej Rodziny – oni również bez opłat.

W samej Świętej Katarzynie znajdziecie też zaplecze gastronomiczno-usługowe, idealne na posiłek po wędrówce.

  • Od Kakonina

Alternatywny, choć dłuższy i łagodniejszy szlak, rozpoczyna się w Kakoninie, obok zabytkowej Chaty Kaka z 1820 roku, prowadząc przez przełęcz św. Mikołaja. Dla tych, którzy marzą o przejściu całego pasma Łysogór, dobra wiadomość: od niedawna kursują autobusy na trasie Bodzentyn – Nowa Słupia, co ułatwia planowanie dłuższych, liniowych tras i powroty do punktu startu.

Redakcja poleca

Łysica – idealna góra dla początkujących, nawet dzieci dadzą radę

A co najważniejsze, Łysica jest szlakiem, który pokocha cała rodzina, niezależnie od wieku i doświadczenia. Chociaż nie jest to "spacerek po parku", trasa jest określana jako średnio-trudna, ale zdecydowanie przystępna i może stanowić miły spacer. Wejście na szczyt ze Świętej Katarzyny zajmuje zaledwie około 45 minut do godziny. Początek szlaku jest szeroki i wydeptany, potem pojawiają się drewniane schody i kładki, a końcówka prowadzi po kamienistym terenie. To właśnie ten etap jest dla dzieci najfajniejszy, bo najbardziej przypomina górskie wycieczki. Nawet maluchy, często w nosidłach lub chustach, zdobywają ten szczyt z radością, a wielu rodziców może pochwalić się, że ich pociechy zdobyły Łysicę jeszcze przed ukończeniem pierwszego roku życia.

To świetny trening przed kolejnymi wyprawami, jeśli dopiero zaczynacie swoją przygodę z górami. Choć ze szczytu nie rozciągają się rozległe, panoramiczne widoki (szlak jest gęsto zalesiony, z wyjątkiem wąskiego wycinka horyzontu w kierunku północnym na Górę Miejską i Psarską), to sama satysfakcja ze zdobycia najwyższego punktu Gór Świętokrzyskich, obecność krzyża, tablicy informacyjnej i kilku ławeczek, idealnych na krótki odpoczynek, w pełni rekompensuje ten brak. Ważne jest, że w Parku Narodowym dba się o to, aby szlaki były chronione przed erozją, co sprawia, że wędrówka jest bezpieczniejsza i bardziej komfortowa.

Podsumowując, Łysica to perła Gór Świętokrzyskich, która oferuje nie tylko piękne, dziewicze krajobrazy i świeże powietrze, ale także fascynującą lekcję historii i przyrody. To doskonały wybór dla każdego, kto ceni sobie aktywny wypoczynek, rodzinne przygody i chce przeżyć niezapomnianą wędrówkę w sercu Polski. Pakujcie plecaki, ubierajcie wygodne buty i ruszajcie na szlak – Łysica czeka.

Redakcja poleca

Źródło: CHILLIZET