3 najbardziej szkodliwe style wychowawcze. Krzywdzą dzieci na długie lata

• Co zrobić, by dziecko było szczęśliwe? W pierwszych latach życia najważniejsza jest relacja z rodzicami, która wpływa na rozwój emocjonalny malucha.
• Według naukowców najgorsze są 3 modele wychowawcze. Dowiedz się, w jaki sposób krzywdzą one dzieci.

Jak wychować radosne, szczęśliwe dziecko? Takie pytanie zadaje sobie chyba każdy rodzic. Niestety, nie ma uniwersalnego przepisu, który pomógłby we wszystkich trudach rodzicielstwa. Każde dziecko potrzebuje miłości i bliskości mamy i taty w pierwszych latach życia są one kluczowe. To, jak reagujemy na dziecko i co mu “dajemy”, buduje jego poczucie własnej wartości. Niekochanym dzieciom bardzo trudno przychodzi nawiązywanie kontaktów z innymi, a także zdobywanie nowych umiejętności. Czego unikać w rodzicielstwie? Naukowcy wskazali 3 najgorsze modele wychowawcze. Chodzi o rodzicielstwo autorytarne, rodzicielstwo „laissez-faire” i rodzicielstwo niezaangażowane. I chociaż rodzice mogą wzorować się na tych modelach nieświadomie lub z dobrymi intencjami, ich wpływ na całe późniejsze życie dziecka może być bardzo szkodliwy. Jak wygląda to w praktyce?

Rodzicielstwo autorytarne

Tutaj najważniejszy jest rodzic, który stara się nie okazywać dziecku żadnych ciepłych uczuć. Ma być autorytetem, do którego dziecko czuje przede wszystkim szacunek. Takie rodzicielstwo charakteryzuje stanowczość: dziecko  ma znać swoje obowiązki i prawa. Rodzic jest zdystansowany, bo wszelkie przejawy emocji mogłyby zniszczyć jego powagę w oczach malucha (tak przynajmniej sądzi). W rodzicielstwie autorytarnym najważniejsze jest przestrzeganie zasad, bez ich wyjaśniania. Takie podejście kładzie duży nacisk na posłuszeństwo i dyscyplinę, z niewielkim polem do dialogu lub kompromisu. Autorytarne rodzicielstwo może na wiele sposobów tłumić rozwój emocjonalny i społeczny dziecka. Sprawia, że dziecko boi się szczerości, bo może zostać za nią ukarane. Dzieci dorastają z poczuciem, że ich opinie i uczucia nie mają żadnego znaczenia, co od najmłodszych lat niszczy ich samoocenę.

Rodzicielstwo "Laissez-Faire"

Z języka fr. “laissez faire” w dosłownym tłumaczeniu oznacza: pozwólcie czynić. W odniesieniu do stylu wychowawczego, określenie to odnosi się do rodziców, którzy dają dziecku swobodę i przestrzeń. Takie rodzicielstwo charakteryzuje się ciepłem i miłością, ale też minimalnymi oczekiwaniami. To dziecko decyduje o większości spraw, również o tym, o której godzinie chodzi spać, co je na obiad itp. Rodzice stosujący ten styl są zainteresowani życiem dziecka, jednak nie kontrolują go. I chociaż taki model może wydawać się zdrowy, brak zasad i wymagań w dłuższej perspektywie prowadzi do poważnych konsekwencji. Bez wyraźnych wskazówek od rodzica, dziecko nie potrafi odróżnić dobra od zła. W domu nie dostaje kar za niewłaściwe zachowanie, więc zdarza się, że w przedszkolu czy szkole czuje się bardzo niesprawiedliwie traktowane.

Według artykułu opublikowanego w Frontiers in Psychology, dzieci wychowywane w takim stylu często wykazują wyższy poziom agresji i mogą mieć trudności w nawiązywaniu bliskich relacji z rówieśnikami. Gdy dziecko wychowywane w ten sposób dorośnie, może mieć problem z szanowaniem granic innych ludzi.

Rodzicielstwo niezaangażowane

Niezaangażowane rodzicielstwo, zgodnie z badaniem z 2018 roku, przeprowadzonym przez Journal of Child and Family Studies,  polega na zapewnieniu dzieciom swobody, ale przy minimalnym zaangażowaniu lub wsparciu. Rodzice ci zaspokajają podstawowe potrzeby swojego dziecka: podają posiłki, kupują ubrania. Emocjonalnie są bardzo oddaleni. Wobec dziecka mają niewiele oczekiwań. Taki styl rodzicielstwa sprawia, że dzieci dorastają w samotności. Uczą się samodzielnie zaspokajać swoje potrzeby, żeby przetrwać. W dorosłości mają problem, by otworzyć się przed drugim człowiekiem. W bliskich relacjach utrzymują dystans i unikają mówienia o uczuciach.

Szkody spowodowane przez niezaangażowane rodzicielstwo mogą być głęboko zakorzenione i długotrwałe. Dzieci z takich domów czują się opuszczone, a ich poczucie własnej wartości jest niszczone każdego dna. Emocjonalna izolacja od rodzica może doprowadzić do lęków, depresji i problemów behawioralnych.

Źródło: CHILLIZET/Timpano, Kiara R., Keough, Meghan E.,Mahaffey, Brittain, Schmidt, Norman B., Abramowitz, Jonathan, Journal of Cognitive Psychotherapy, Vol 24 Issue 3 Aug 2010,DOI:10.1891/0889-8391.24.3.151/researchgate.net/publication/265025870_Effects_of_Parenting_Style_on_Children_Development/ Lanjekar P D, Joshi S H, Lanjekar P D, et al. (October 22, 2022) The Effect of Parenting and the Parent-Child Relationship on a Child's Cognitive Development: A Literature Review. Cureus 14(10): e30574. doi:10.7759/cureus.30574