To najsłynniejsza willa w Zakopanem. Mieszkała tu Maria Pawlikowska-Jasnorzewska

2 min. czytania
Aktualizacja 18.06.2025
18.06.2025 13:12
Zareaguj Reakcja
---- ----

Przy ulicy Koziniec 1 w Zakopanem stoi jeden ze "stu architektonicznych cudów Polski". To willa "Pod Jedlami" zaprojektowana przez Stanisława Witkiewicza dla rodziny Pawlikowskich. W 1931 roku dom uznano za zabytek sztuki.

Dom "Pod Jedlami". Historia najsłynniejszej willi w Zakopanem
fot. Shutterstock
--1-- ----
  • Willa "Pod Jedlami" w Zakopanem to wspaniały przykład stylu zakopiańskiego.
  • Dom zaprojektowany przez Stanisława Witkiewicza od ponad 125 lat pozostaje klejnotem polskiej architektury.
  • Zamieszkiwana przez rodzinę Pawlikowskich, willa "Pod Jedlami" była miejscem spotkań wybitnych postaci, takich jak Henryk Sienkiewicz czy Stefan Żeromski.

Dom "Pod Jedlami" to najsłynniejsza willa w Zakopanem

W Zakopanem znajdziemy mnóstwo starych, drewnianych willi z okazałymi gankami i werandami. Zdecydowanie najsłynniejsza to ta "Pod Jedlami". Zlokalizowana jest z dala od centrum, dokładnie przy ulicy Koziniec 1. Dom został wybudowany w 1897 roku, a więc ponad 125 lat temu, według projektu Stanisława Witkiewicza, ojca Stanisława Ignacego Witkiewicza. "Projektant domu uchodzi za twórcę tzw. stylu zakopiańskiego, który wyłonił się w końcu XIX stulecia na fali poszukiwań estetyki narodowej. Wzniesiona w latach 1896-1897 willa Pod Jedlami jest jego najznakomitszym przykładem" – możemy przeczytać w książce "Najpiękniejsza miejsca w Polsce", wydawnictwo Publicat. 

Dom został zaprojektowany i wzniesiony dla rodziny Pawlikowskich (konkretnie dla profesora i taternika Jana Gwalberta Pawlikowskiego) i nadal pozostaje w jej posiadaniu. Swego czasu mieszkała tu i tworzyła jedna z najsłynniejszych polskich poetek – Maria Pawlikowska-Jasnorzewska. W willi niejednokrotnie gościła również jej siostra – Magdalena Samozwaniec, nazywana "pierwszą damą polskiej satyry". W domu często odbywały się też bale, debaty i zebrania towarzyskie, w których uczestniczyły takie wybitne nazwiska jak Henryk Sienkiewicz, Stefan Żeromski, Kornel Makuszyński, Władysław Reymont czy Kazimierz Przerwa-Tetmajer.

Jak wygląda willa "Pod Jedlami" i skąd ta nazwa?

Willa "Pod Jedlami" robi ogromne wrażenie. Zbudowana jest na rzucie prostokąta na wysokim, podmurowanym cokole (w najwyższym miejscu sięga 4 metrów). Jest parterowa i ma zamieszkałe poddasze. Uwagę zwracają również detale i ornamentyka domu. Witkiewicz zaprojektował też jego wnętrza, w tym meble, tkaniny oraz ceramikę.

Nie sposób nie wspomnieć również o otoczeniu willi. Szczególnie że związana jest z nim nazwa domu. Chodzi oczywiście o jodły rosnące niegdyś w ogrodzie. W otoczeniu domu znajdują się również między innymi: zabytkowa studnia, budynek gospodarczy zwany Domkiem pod Jasieniami oraz mnóstwo wiekowych drzew – lipy, limby, cisy i modrzewie.

Fot.

Niestety zwiedzanie obiektu nie jest możliwe. Jak już wspominaliśmy, cały czas jest on własnością prywatną – jest w posiadaniu rodziny Pawlikowskich. Willa dostępna jest jedynie z zewnątrz. W 1931 roku dom uznano za zabytek sztuki.

Nie przegap

Źródło: CHILLIZET/"Najpiękniejsza miejsca w Polsce", wydawnictwo Publicat/visitmalopolska.pl