Poprawiają pamięć i wspomagają wzrok. Kolory warzyw i owoców mają znaczenie

Kolory owoców i warzyw – co oznaczają i jak wpływają na zdrowie?

Nie od dziś wiadomo, że owoce i warzywa wykazują mnóstwo pozytywnych właściwości zdrowotnych. Co ciekawe, nie bez znaczenia jest także ich kolor. Zacznijmy jednak od początku. Barwa owoców i warzyw podchodzi od fitochemikaliów. Są to naturalne związki aktywne biologicznie, które wspierają rośliny w obronie przed chorobami, szkodnikami i trudnymi warunkami środowiskowymi. Dietetycy Śląskiego Uniwersytetu Medycznego podkreślają, że każdy kolor odpowiada za inne składniki odżywcze, takie jak witaminy, minerały oraz przeciwutleniacze, które wspierają nasz organizm w walce z chorobami i utrzymaniu dobrej kondycji. Dlatego warto postawić na różnorodność na talerzu. 

• Czerwone warzywa i owoce

Czerwone owoce i warzywa to na przykład pomidory, truskawki, papryki, arbuzy, jabłka i wiśnie. Swoją barwę zawdzięczają składnikom zwanym karotenoidami, w tym likopenowi. Pełnią one funkcje przeciwutleniaczy, czyli chronią komórki przed uszkodzeniami wywołanymi przez wolne rodniki. "Regularne spożywanie tych produktów może obniżyć ryzyko rozwoju niektórych nowotworów, w tym raka prostaty" – zaznaczają eksperci.

• Warzywa i owoce o barwie pomarańczowej i żółtej

Do tej grupy należą między innymi: marchewka, dynia, morela, mandarynka oraz pomarańcza. Owoce i warzywa w kolorze pomarańczowym i żółtym są przede wszystkim doskonałym źródłem beta-karotenu. Związek ten jest przekształcany w naszym organizmie w witaminę A, która z kolei wspomaga między innymi wzrok, skórę oraz odporność. "Beta-karoten to silny przeciwutleniacz, który działa ochronnie na komórki i wspiera zdrowie skóry, oczu oraz układu immunologicznego" – wyjaśniają dietetycy.

• Zielone warzywa i owoce

Wśród warzyw i owoców o barwie zielonej wymienić można na przykład brokuł, jarmuż, szpinak, sałatę, kapustę, awokado, brukselkę oraz gruszkę. Produkty te zawdzięczają swój kolor chlorofilowi. Są również bogate w kwas foliowy, czyli witaminę B9, witaminy K oraz błonnik. Zielone warzywa i owoce przede wszystkim pomagają w utrzymaniu zdrowych naczyń krwionośnych. "Chlorofil ma działanie przeciwzapalne i detoksykacyjne. Dodatkowo wspiera trawienie i pracę układu sercowo-naczyniowego" – podkreślają dietetycy Śląskiego Uniwersytetu Medycznego.

• Fioletowe i granatowe owoce i warzywa

W tej grupie produktów są między innymi: borówka, jeżyna, winogrono, jagoda, aronia, figa, bakłażan oraz suszona śliwka. Owoce i warzywa te zawierają przede wszystkim antocyjany, czyli silne przeciwutleniacze wspierające pracę mózgu. Chronią układ nerwowy, poprawiają pamięć i koncentrację, a także korzystnie wpływają na naczynia krwionośne. Ponadto zmniejszają ryzyko rozwoju nowotworów, chorób serca oraz udaru.

• Warzywa i owoce o barwie białej

Białe owoce i warzywa to na przykład cebula, czosnek i kalafior. W ich składzie znajdziemy między innymi związki siarkowe oraz potas, które działają przeciwbakteryjnie, przeciwwirusowo, a także wspierają układ odpornościowy. "Allicyna zawarta w czosnku działa przeciwzapalnie i może mieć działanie przeciwnowotworowe" – wyjaśniają eksperci. 

Ile powinniśmy jeść owoców i warzyw dziennie?

Owoce i warzywa pozytywnie wpływają na zdrowie człowieka. Wiele dowodów wskazuje na to, że dieta bogata w te produkty może obniżać ryzyko niektórych chorób, w tym układu sercowo-naczyniowego oraz nowotworów – informuje Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej. Ile jednak ich jeść? Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca, by każda osoba dorosła spożywała minimum 400 gramów owoców i warzyw dziennie w co najmniej 5 porcjach. Kluczowe jest też komponowanie posiłków z produktów o różnych barwach.

"Warto stawiać na różnorodność – sięgajmy po warzywa i owoce czerwone, pomarańczowe, zielone, niebieskie, fioletowe oraz białe. Taki wybór zapewnia szeroką gamę składników odżywczych, witamin i minerałów, które wspierają nasze zdrowie każdego dnia" – podkreślają dietetycy Śląskiego Uniwersytetu Medycznego.

Źródło: CHILLIZET/PAP/ncez.pzh.gov.pl