Wyuczona bezradność – przyczyny, konsekwencje, leczenie

Hanna Skowron 17.09.2018
Wyuczona bezradność - objawy
Fotografia: Fotolia

Wyuczona bezradność to, najogólniej mówiąc, przekonanie o tym, że nie można zapobiec negatywnym zdarzeniom, a przytrafiać będą się tylko pozytywne sytuacje. Wyuczona bezradność: przyczyny, konsekwencje, leczenie – dowiedz się więcej!

Wyuczona bezradność dotyczy przede wszystkim osób marginalizowanych, korzystających przez długi czas ze wsparcia ośrodków pomocy społecznej, długotrwale bezrobotnych czy bezdomnych. Innym słowy – w trudnej sytuacji życiowej. To stan wyuczony wskutek sytuacji i wydarzeń przykrych, od których nie ma ucieczki. Wyuczona bezradność prowadzi do utraty pewności siebie, uznania siebie za zupełnie bezwartościową jednostkę. Osoba z wyuczoną bezradnością może wykazywać cechy charakterystyczne dla depresji.

Wyuczona bezradność – przyczyny i konsekwencje

Wyuczoną bezradność odkryto właściwie przypadkiem, podczas eksperymentów prowadzonych przez Martina Seligmana i jego współpracowników.

Zauważono wówczas, psy traktowane silnymi impulsami elektrycznymi przyjmowały bierną postawę – nawet w sytuacji, gdy miały okazje uciec w prosty sposób. Wyuczona bezradność wykształciła się na podstawie deficytu motywacyjnego: jeśli wcześniej podejmowane próby zmiany sytuacji okazywały się bezskuteczne, pojawia się niechęć do podjęcia jakiejkolwiek reakcji wobec kolejnej sytuacji. Brak kontroli nad zdarzeniem i wcześniejsze niepowodzenia powodują niechęć do podejmowania działań i przekonanie, że nie ma to sensu, ponieważ i tak się to nie uda.

Wyuczona bezradność nie jest dobrym sposobem na życie. Prowadzi do bierności, utraty motywacji i zainteresowań, obniża poczucie wartości siebie. Do innych konsekwencji wyuczonej bezradności należą także:

  • Utrwalenie przekonania, że z żadnej sytuacji nie ma wyjścia i zastanemu stanowi rzeczy nie da się przeciwdziałać
  • Trwałe pogorszenie nastroju, które prowadzi do poczucia lęku, apatii, zmęczenia, wrogości otoczenia, a także depresji
  • Izolacja od znajomych i rodziny
  • Utracenie umiejętności angażowania się w cokolwiek
  • Głębokie i długie przeżywanie porażki w przypadku niepowodzenia, a tym samym – utrata jakiejkolwiek motywacji
  • Zamknięcie się w sobie, bierność, konformizm, brak umiejętności wyrażenia swojego zdania
  • Nadmiernie negatywne reagowanie na krytykę, odpowiadanie na nią agresją bądź natychmiastową ucieczką w poczuciu beznadziei
  • Popadnięcie w nałogi.

Wyuczona bezradność – leczenie

Najważniejsze dla osoby cierpiącej z powodu wyuczonej bezradności jest okazanie jej wsparcia emocjonalnego i stworzenie komfortowych warunków do uzewnętrznienia swoich emocji i uczuć. W ten sposób stwarza się możliwość spojrzenia z dystansem na swoje problemy i położenie.

Ważnym elementem leczenia jest także utwierdzanie pacjenta w przeżywaniu pozytywnych emocji i stwarzaniu sytuacji do ich przeżywania. Osoby z wyuczoną bezradnością powinny szukać profesjonalnej pomocy. Najważniejsza jest modyfikacja spojrzenia na świat i napotykanych trudności. W dążeniu do wyjścia ze stanu wyuczonej bezradności istotne jest poczucie posiadania kontroli nad biegiem spraw – a niekoniecznie realne jej posiadanie.

W procesie wychodzenia ze stanu bierności i poddaństwa stosowana jest psychoterapia, która ma prowadzić przede wszystkim do odzyskania wiary w sens podejmowanych działań i odbudowa wiary w siebie.

Zobacz także: Choroba sieroca - jakie są przyczyny wystąpienia tego schorzenia?

Zagłosuj

Jakie objawy nerwicy są dla ciebie najbardziej dokuczliwe?

Liczba głosów:

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem!

Oceń artykuł

Komentarze

Przeczytaj więcej

Więcej newsów
Attribute Type Value
0 string '/Zdrowie/Choroby/GIS-wycofuje-ze-sprzedazy-naczynia-bambusowe-15477'
1 string '/Zdrowie/Choroby/Borelioza-objawy-fazy-badania-leczenie-neuroborelioza-8094'
2 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/domowe-sposoby-na-oparzenia-5-skutecznych-metod-8125'
3 string '/Zdrowie/Psychologia/Nerwica-objawy-somatyczne-fizyczne-psychiczne-8130'
4 string '/Zdrowie/Psychologia/Ciagle-zmeczenie-jakie-moga-byc-przyczyny-10704'
5 string '/Zdrowie/Choroby/jeczmien-na-oku-przyczyny-objawy-leczenie-domowymi-sposobami-rodzaje-9176'
6 string '/Zdrowie/Choroby/MCV-morfologia-norma-niski-i-wysoki-poziom-co-oznacza-12238'
7 string '/Zdrowie/Choroby/Podwyzszone-monocyty-na-jakie-choroby-wskazuja-11996'
8 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Dieta-ketogeniczna-nie-jest-dla-wszystkich-Sprawdz-czy-mozesz-ja-stosowac-9612'
9 string '/Zdrowie/Psychologia/Socjopata-kto-to-cechy-w-zwiazku-jak-postepowac-leczenie-Socjopata-a-psychopata-13466'
10 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/domowe-sposoby-na-tradzik-domowe-leczenie-medycyna-naturalna-cera-zaskorniki-9783'
11 string '/Zdrowie/Choroby/MCH-w-morfologii-krwi-norma-nieprawidlowe-stezenie-przyczyny-12261'
12 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/Domowe-sposoby-na-bol-ucha-u-dziecka-i-doroslego-czosnek-do-ucha-9692'
13 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/domowe-sposoby-na-przeczyszczenie-leczenie-domowe-medycyna-naturalna-9751'
14 string '/Zdrowie/Choroby/Bol-szyi-z-lewej-strony-i-karku-przyczyny-leczenie-profilaktyka-9942'
15 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/Sposoby-na-kaca-lek-na-kaca-co-jesc-co-pic-w-zatruciu-alkoholem-8921'
16 string '/Zdrowie/Choroby/Limfocyty-podwyzszone-o-czym-swiadcza-11914'
17 string '/Zdrowie/Psychologia/Sklonnosc-do-zdrady-jest-wypisana-na-twarzy-Tak-twierdza-naukowcy-15559'
18 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Dieta-dr-Dabrowskiej-jadlospis-dla-diety-owocowo-warzywnej-8269'
19 string '/Zdrowie/Choroby/Bol-z-tylu-glowy-po-lewej-stronie-po-prawej-przyczyny-zagrozenie-9917'
20 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Schudla-13-kilogramow-w-3-miesiace-KatOsu-zdradza-swoj-sposob-na-piekne-cialo-15516'
21 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/domowe-sposoby-na-bol-glowy-medycyna-naturalna-domowe-leczenie-objawy-9722'
22 string '/Zdrowie/Choroby/MCHC-morfologia-krwi-normy-nieprawidlowy-poziom-przyczyny-12268'
23 string '/Zdrowie/Choroby/Nerwobole-w-klatce-piersiowej-serca-plecow-objawy-leczenie-9797'
24 string '/Zdrowie/Choroby/Jak-wyciagnac-kleszcza-Prawidlowy-i-bezpieczny-sposob-7855'
25 string '/Zdrowie/Choroby/bol-piet-jakie-sa-przyczyny-choroby-schorzenia-domowe-sposoby-leczenie-9941'
26 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/Kiedy-zrobic-test-ciazowy-najwczesniej-rano-czy-wieczorem-kalkulator-11645'
27 string '/Zdrowie/Psychologia/Alkoholizm-objawy-jak-rozpoznac-skutki-fazy-uzaleznienia-komu-grozi-8816'
28 string '/Zdrowie/Choroby/bol-zoladka-uklad-pokarmowy-przyczyny-domowe-sposoby-kiedy-do-lekarza-9799'
29 string '/Zdrowie/Psychologia/Depresja-objawy-psychiczne-somatyczne-a-smutek-test-na-depresje-8430'
30 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/domowe-sposoby-na-chrypke-leczenie-w-domowym-zaciszu-medycyna-naturalna-9775'
31 string '/Zdrowie/Choroby/Bol-w-lewym-boku-przyczyny-objawy-co-go-powoduje-9913'
32 string '/Zdrowie/Choroby/glukoza-norma-cukru-prawidlowy-poziom-cukier-w-moczu-jak-wyglada-badanie-8582'
33 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/sok-z-pokrzywy-wlasciwosci-pokrzywy-przepis-dla-dzieci-i-doroslych-8691'
34 string '/Zdrowie/Choroby/Bol-watroby-przyczyny-choroby-zapobieganie-domowe-leczenie-9881'
35 string '/Zdrowie/Choroby/zajady-na-ustach-przyczyny-leczenie-domowe-sposoby-kiedy-do-lekarza-9287'
36 string '/Zdrowie/Choroby/bol-brzucha-po-lewej-stronie-przyczyny-choroby-inne-objawy-leczenie-8740'
37 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/Jak-wywolac-okres-naturalne-i-farmakologiczne-metody-12722'
38 string '/Zdrowie/Psychologia/Mitomania-mitoman-co-to-przyczyny-objawy-terapia-13419'
39 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Ocet-jablkowy-na-odchudzanie-wlasciwosci-Picie-octu-jablkowego-8813'
40 string '/Zdrowie/Choroby/Neuroborelioza-objawy-leczenie-rokowania-neuroborelioza-a-sm-8073'
41 string '/Zdrowie/Psychologia/Hipochondryk-objawy-leczenie-przyczyny-10718'
42 string '/Zdrowie/Choroby/Eonzynofile-norma-uchy-od-normy-12230'
43 string '/Zdrowie/Choroby/RDW-morfologia-krwi-norma-przyczyny-nieprawidlowego-poziomu-12293'
44 string '/Zdrowie/Choroby/Angina-objawy-bez-goraczki-bialy-nalot-na-migdalkach-powiklania-12817'
45 string '/Zdrowie/Choroby/Jak-wyglada-kleszcz-Kleszcz-w-ciele-Kleszcz-w-skorze-Zobacz-zdjecia-7853'