Osobowość paranoiczna – kiedy cały świat jest przeciwko tobie! Co czuje paranoik?

Hanna Skowron 24.07.2018
kobieta podejrzliwa, cierpiąca na zaburzenie osobowości paranoicznej
Fotografia: Shutterstock

Osobowość paranoiczną cechuje brak zaufania do innych ludzi, podejrzliwość i przesadna reakcja na krytykę. Paranoik widzi świat jako coś zagrażającego i czuje się skrzywdzony. Sprawdź, jakie są objawy osobowości paranoicznej.

Znasz osobę, która potrafi mówić bardzo wciągająco i przekonująco, opowiadając o ludziach i wydarzeniach w taki sposób, że do głowy nie przyszłoby ci, że może mówić nieprawdę? To może być osobowość paranoiczna. Czym się charakteryzuje?

Zobacz także: Choroba dwubiegunowa to wieczne huśtawki nastroju. Jak leczyć zaburzenie afektywne dwubiegunowe?

Osobowość paranoiczna – co to jest?

Osobowość paranoiczna jest rodzajem zaburzenia osobowości, które charakteryzuje się nadmierną podejrzliwością wobec innych, przekonaniu o tym, że cały świat jest przeciwko, a ludzie z natury są źli i nie wolno im ufać. Skutkuje to wycofaniem się z życia społecznego, chłodem emocjonalnym, wrogim nastawieniem wobec innych osób, a także nadmiernym przeżywaniem krytyki.

W pierwszym kontakcie zaburzenie takiej osoby może być w ogóle niezauważalne: jest odbierana po prostu jako wycofana, lub przeciwnie: może być bardzo otwarta i przyjacielska, jednak w zetknięciu z krytyką lub niekorzystną dla siebie sytuacją, reaguje płaczem, paniką i przekonaniem, że jest niesprawiedliwie traktowana.

Opowieści takiej osoby są spójne i logiczne, jednak w każdej z nich występuje jeden wspólny czynnik: osoba, która zachowała się nie w porządku. Osobowość paranoiczna w swoich oczach zawsze jest ofiarą. Jako stronę pokrzywdzoną widzi siebie również w sytuacjach błahych, nie mających żadnego znaczenia.

Osobowość paranoiczna. Jak paranoik widzi świat?

Nadmierne przejmowanie się, niemożność zniesienia krytyki, ciągła podejrzliwość wobec innych, przekonanie o złych intencjach wszystkich dookoła, a także przekonywanie innych (i utwierdzanie w tym siebie) o tym, że świat jest zły i nikomu nie wolno ufać – to najogólniejsza definicja paranoika. Co więcej: taka osoba jest głęboko przekonana o swojej racji i próbuje przekonać do niej innych.

Opowieści osobowości paranoicznej są logiczne, ale dyskusyjna jest kwestia ich interpretacji. Paranoik bowiem zawsze widzi siebie jako stronę potraktowaną niesprawiedliwie i skrzywdzoną, zupełnie nie dopuszczając do świadomości, że rzeczywistość niekoniecznie jest taka, jak ją widzi.

Zobacz także: Czym się różni psychoza od nerwicy? Objawy i leczenie zaburzeń psychotycznych

Osobowość paranoiczna – objawy i terapia

Zgłoszenie się do terapeuty jest najlepszym posunięciem. Poznanie istoty problemu i wdrożenie odpowiedniej terapii jest kluczem do sukcesu w leczeniu osobowości paranoicznej. Pozwala to powrócić do normalnego, spokojnego i wolnego od nieustannych podejrzeń życia w społeczeństwie. Lekarz na podstawie wywiadu z pacjentem określa kryteria, według których diagnozuje zaburzenie. Należą do nich między innymi:

  • przesadna reakcja na krytykę i niepowodzenia
  • nieustanna podejrzliwość wobec innych: o złe intencje, chęć wyrządzenia krzywdy, okradzenia…
  • roszczeniowa postawa i poczucie głębokiej niesprawiedliwości i bycia ofiarą w niemal każdej sytuacji
  • długotrwałe chowanie urazy, niezdolność do wybaczania
  • w związku partnerskim – nieuzasadnione wątpliwości co do wierności małżonka/partnera
  • tworzenie teorii spiskowych związanych zarówno z otoczeniem i sytuacjami dotyczącymi bezpośrednio pacjenta, ale także całego świata.

Leczenie osobowości paranoicznej polega na dobraniu indywidualnej terapii, która pomaga powrócić do normalnego, spokojnego funkcjonowania w społeczeństwie.

Bądź na bieżąco. Polub fanpage Chillizet na Facebooku!

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem!

Oceń artykuł

Komentarze

Przeczytaj więcej

Więcej newsów