Jak odczytywać i interpretować wyniki badania moczu?

Hanna Skowron 10.07.2018
Wyniki badania moczu
Fotografia: shutterstock

Analiza moczu przynosi wiele cennych i przydatnych informacji nie tylko o układzie moczowym, ale też o funkcjonowaniu całego organizmu.

Ogólne badanie moczu jest jednym z pierwszych i podstawowych badań – zarówno profilaktycznych, jak i w przypadku podejrzeń zaburzeń prawidłowego funkcjonowania zdrowia. Analiza fizyczna i biochemiczna moczu pozwala na wykrycie nieprawidłowości związanych z możliwą jednostką chorobową. Na badanie nie jest potrzebne skierowanie, a do kontroli stanu zdrowia wystarczy próbka moczu dostarczona do laboratorium analitycznego w specjalnym, jałowym pojemniczku. Jak odczytywać wyniki badania moczu, zanim pójdziesz z nimi do lekarza?

Co pozwala wykryć badanie moczu?

Mocz zdrowej osoby składa się w 96 % z wody, reszta zaś to sole mineralne, azotowe produkty przemiany materii i niewielkie ilości barwników żółciowych, odpowiadających za zapach i barwę moczu. Prawidłowy mocz powinien być przejrzysty, o jasnej, słomkowej barwie i niezbyt przykrym zapachu. Przy jego oddawaniu nie powinno odczuwać się żadnych dolegliwości – bólu, pieczenia, swędzenia, ucisku czy uczucia „ciągnięcia”. Oddanie próbki moczu do analizy pod kątem fizycznym i biochemicznym pozwala odpowiedzieć na więcej pytań dotyczących stanu zdrowia i potencjalnych schorzeń, niż może się wydawać. Interpretując wyniki badania moczu z uwzględnieniem prawidłowych norm, szybko można wykryć chorobę lub jej powikłania.

Jak odczytywać wyniki badania moczu?

Najważniejszymi, a zarazem podstawowymi badanymi parametrami, są:

  • barwa – zdrowy mocz powinien być jasnożółty/słomkowy i przejrzysty. Intensywność zabarwienia jest często uzależniona od diety czy przyjmowanych leków. Sygnałem alarmowym powinno być czerwone lub brunatne zabarwienie. Może (ale nie musi!) wskazywać na obecność krwi w drogach moczowych lub w nerkach.
  •  przejrzystość – mocz zdrowej osoby powinien być przejrzysty. Mętny mocz może zdradzać zawartość czerwonych krwinek, bakterii lub leukocytów. To ważny sygnał w profilaktyce nowotworów!
  • ciężar właściwy – prawidłowy ciężar moczu to 1018-1030g/l. Zawyżona wartość pojawia się przy dużych ilościach białka, zaniżona – może wskazywać na stan chorobowy, w tym nawet przewlekłą niewydolność nerek.
  • pH – prawidłowy odczyn moczu to kwaśny (pH 6). Zasadowy odczyn może wskazywać między innymi na niewydolność nerek.
  • urobilinogen – to produkt uboczny metabolizmu bilirubiny (barwnika żółciowego). Jego wydalanie z moczem powinno oscylować od 0 do 4 mg na dobę. Prawidłowa zawartość tego składnika w moczu oznaczona jest znakiem „+”, na żółtaczkę wskazywać będzie oznaczenie „+++”.
  • zapach – zdrowy mocz posiada charakterystyczną, niezbyt ostrą woń. W przebiegu niektórych chorób może wręcz cuchnąć, a na przykład przy cukrzycy – być słodkawy.

Substancje niepożądane w moczu

Jeśli wyniki badania moczu wskazują na obecność którejś z poniższych substancji, oznacza to prawdopodobnie stan chorobowy. Co nie powinno znajdować się w moczu?

  • białko – jego obecność może wskazywać na choroby nerek, dróg moczowych, układu krążenia bądź krwi
  • glukoza – cukier znajdujący się w moczu może wskazywać na cukrzycę
  • bilirubina – obecność tej substancji wskazuje na schorzenia wątroby, w tym nawet na nowotwór tego narządu
  • osad – pojedyncze leukocyty, erytrocyty, związki mineralne czy nabłonki nie są powodem do niepokoju. Jeśli jednak w osadzie znajdują się bakterie bądź wałeczki, pacjent kierowany jest na dalszą diagnostykę.

Zobacz także: Na czym polega badanie słuchu? Kiedy należy je wykonać?

Pamiętaj, że powyższy artykuł nie zastąpi wizyty lekarskiej.

Bądź na bieżąco. Polub fanpage Chillizet na Facebooku!

Oceń artykuł

Komentarze

Przeczytaj więcej

Więcej newsów