Borelioza. Czym charakteryzuje się ta groźna choroba odkleszczowa i jak ją leczyć?

Magdalena Barszczak 09.04.2018 AKTUALIZACJA: 12.02.2019
borelioza
Fotografia: Shutterstock.com

Borelioza to niebezpieczna choroba przenoszona przez kleszcze, która może prowadzić do groźnych powikłań ze strony układu nerwowego. Czym charakteryzują się objawy tej choroby odkleszczowej, jak diagnozować i leczyć Boreliozę z Lyme? Sprawdź! 

Borelioza (krętkowica kleszczowa, Borelioza z Lyme) to obok kleszczowego zapalenia mózgu groźna choroba przenoszona przez kleszcze. Zarazić się nią można od pasożytów zainfekowanych krętkami Borrelia burgdorferi. Najczęściej atakuje stawy, skórę, serce i układ nerwowy. Po ugryzieniu kleszcza bakterie dostają się do skóry, skąd w ciągu kilku dni lub tygodni rozprzestrzeniają się na narządy. Nieleczona borelioza może prowadzić do niebezpiecznych powikłań ze strony układu nerwowego - neuroboreliozy

W przypadku boreliozy bardzo ważny jest kontakt z zarażonym kleszczem, dlatego jeśli zauważyłaś kleszcza w ciele, jak najszybciej się go pozbądź. Jeśli nie wiesz, jak wyciągnąć kleszcza domowymi sposobami lub tkwi on zbyt głęboko, skontaktuj się z lekarzem. Nie każde ugryzienie pasożyta jest równoznaczne z zachorowaniem na boreliozę. Pierwszym charakterystycznym objawem tej choroby jest rumień na skórze.

Borelioza - występowanie

Najwięcej zachorowań na boreliozę odnotowuje się w:

  • Europie Środkowej, 
  • Skandynawii,
  • Rosji,
  • oraz Stanach Zjednoczonych.

W Polsce najczęściej na boreliozę chorują mieszkańcy województwa podlaskiego.

Borelioza - fazy

W obrębie boreliozy wyróżniamy 3 fazy kliniczne:

  1. wczesną miejscową (ograniczoną),
  2. wczesną rozsianą,
  3. późną.

W pierwszej fazie pojawia się rumień na skórze (rumień wędrujący) i objawy grypopodobne. Jeśli na tym etapie nie zostaną podane antybiotyki, choroba przechodzi w fazę rozsianą. W ciągu 2 tygodni do kilku miesięcy pojawiają się objawy wtórne, czyli zapalenie stawów, zaburzenia neurologiczne i kardiologiczne.

Po około roku borelioza przechodzi w postać przewlekłą. Przewlekła borelioza może przebiegać bezobjawowo, by w pewnym momencie dać o sobie znać jako choroba układu nerwowego. Do objawów ogólnych (gorączka, dreszcze) i ze strony narządów (bóle stawów, mięśni) dochodzą wtedy objawy neurologiczne, w tym zapalenie nerwów, a nawet mózgu i rdzenia kręgowego.

Borelioza - objawy

Warto poznać objawy boreliozy, aby wcześnie wykryć chorobę. W boreliozie ważna jest szybka diagnostyka.

  • Rumień wędrujący - to pierwszy charakterystyczny objaw boreliozy, jednak występuje tylko u 30 procent zarażonych tą chorobą odkleszczową. Pojawia się z reguły 1-3 tygodnie po kontakcie z pasożytem, 
  • gorączka,
  • zawroty głowy,
  • dreszcze,
  • ból gardła,
  • bóle i sztywność stawów,
  • osłabienie,
  • drętwienie kończyn,
  • spadek masy ciała,
  • uderzenia gorąca,
  • kłopoty z mową,
  • napady bezsenności.

Borelioza - diagnostyka

Żadne z badań nie wykrywa lub nie wyklucza boreliozy w 100%. Jeśli zauważysz na ciele rumień wędrujący, idź do lekarza. W większości przypadków jest to podstawowy objaw świadczący o zarażeniu boreliozą. 

Chorobę tę pomaga wykryć test na boreliozę. Pierwszy krok to test immunoenzymatyczny ELISA. Jest on tani, jednak jego skuteczność pozostawia wiele do życzenia. Jeśli wynik testu ELISA będzie dodatni lub niejednoznaczny, wykonuje się badanie techniką Western Blot - wykrywa on konkretne przeciwciała charakterystyczne dla boreliozy – IgM oraz IgG. 

Zdecydowanie najskuteczniejszą metodą wykrywania boreliozy jest test PCR, wykrywający krętki Borrelia we krwi, moczu lub płynie mózgowo-rdzeniowym. 

Borelioza - leczenie

Podstawową formą leczenia boreliozy jest antybiotykoterapia.

Istnieją dwa główne nurty w medycynie dotyczące postępowania w przypadku boreliozy. Amerykańskie Towarzystwo Chorób Zakaźnych (IDSA) zaleca podawanie choremu jednego antybiotyku dopiero po tym, jak zauważy się u niego pierwsze symptomy choroby. Jest to tańsza i mniej czasochłonna metoda leczenia boreliozy, którą popiera Polskie Towarzystwo Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych.

Eksperci z Międzynarodowego Towarzystwa ds. Boreliozy i Chorób z Nią Powiązanych (ILADS) z kolei rekomendują podawanie kilku antybiotyków przez długi czas. Ich zdaniem nie należy czekać na pierwsze objawy, a leczenie wdraża się już przy wysoce prawdopodobnym podejrzeniu choroby. Dużą rolę w tej metodzie leczenie odgrywają suplementy i dieta.

Leczenie boreliozy można wspomagać ziołami. Autorem najbardziej znanej mieszanki ziół na boreliozę jest amerykański fitoterapeuta Stephen Harrod Buhner. Wykorzystał on m.in. rdest japoński i żeń-szeń syberyjski. W Polsce terapią ziołami stosuje dr Henryk Różański, który zaleca m.in. szczeć pospolitą

Jednym z elementów leczenia przy boreliozie jest dieta. Antybiotykoterapia niesie ze sobą wiele skutków ubocznych, w tym zakażenia grzybicze. Dlatego zalecana jest dieta niskowęglowodanowa. Należy wyeliminować z jadłospisu cukier i produkty zawierające cukry proste, produkty o wysokim indeksie glikemicznym oraz wysokoprzetworzone produkty zbożowe.

Neuroborelioza

Neuroborelioza to najgroźniejsza odmiana boreliozy. Jej objawy dotyczą układu nerwowego i stanowią 15-40% spośród wszystkich przypadków boreliozy. Diagnozowanie neuroboreliozy nie jest proste. Choroba może pojawić się lata od ugryzienia kleszcza, a jej objawy mogą przypominać m.in. depresję czy stwardnienie rozsiane (SM)

Chorzy zgłaszali takie objawy, jak:

  • bóle głowy,
  • sztywność karku,
  • bóle stawów,
  • stan podgorączkowy,
  • fibromialgia,
  • drżenia mięśni,
  • zaburzenia snu,
  • zaburzenia pamięci
  • nieuzasadnione napady złości,
  • zaburzenia koordynacji,
  • obsesyjne myślenie,
  • rozdrażnienie.

W drugim stadium choroby charakterystyczne symptomy to:

  • zaburzenia psychiczne,
  • drętwienie skóry,
  • drgawki,
  • wymioty,
  • światłowstręt
  • porażenie nerwów czaszkowych.

W trzecim etapie choroby występują:

  • zapalenie rdzenia kręgowego
  • zapalenie mózgu,
  • trudności w chodzeniu,
  • problemy z koordynacją,
  • zaburzenia pola widzenia,
  • zaburzenia świadomości,
  • psychozy.

W leczeniu neuroboreliozy stosuje się antybiotykoterapię. W cięższych przypadkach konieczne jest leczenie szpitalne.

Zagłosuj

Miałaś/eś kiedyś kleszczowe zapalenie mózgu albo boreliozę?

Liczba głosów:

rumień po kleszczu
Rozwiąż quiz

Czy grozi ci borelioza?

rumień po kleszczu

1. W jakiej części Polski mieszkasz?

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem!

Oceń artykuł

Komentarze

Przeczytaj więcej

Więcej newsów
Attribute Type Value
0 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Co-sie-dzieje-z-organizmem-po-odstawieniu-alkoholu-12791'
1 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Dieta-dr-Dabrowskiej-jadlospis-dla-diety-owocowo-warzywnej-8269'
2 string '/Zdrowie/Choroby/glukoza-norma-cukru-prawidlowy-poziom-cukier-w-moczu-jak-wyglada-badanie-8582'
3 string '/Zdrowie/Choroby/Bol-szyi-z-lewej-strony-i-karku-przyczyny-leczenie-profilaktyka-9942'
4 string '/Zdrowie/Choroby/jeczmien-na-oku-przyczyny-objawy-leczenie-domowymi-sposobami-rodzaje-9176'
5 string '/Zdrowie/Sport/cwiczenia-na-brzuch-plaski-brzuch-boczki-uda-8480'
6 string '/Zdrowie/Choroby/Bol-z-tylu-glowy-po-lewej-stronie-po-prawej-przyczyny-zagrozenie-9917'
7 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Dieta-Dukana-jadlospis-Co-jesc-w-kazdej-fazie-diety-bialkowej-8017'
8 string '/Zdrowie/Psychologia/Test-Becka-skala-depresji-Becka-czy-mam-depresje-rozwiaz-test-8431'
9 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/Kiedy-zrobic-test-ciazowy-najwczesniej-rano-czy-wieczorem-kalkulator-11645'
10 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Dzieki-temu-napojowi-schudniesz-3-kg-w-tydzien-13394'
11 string '/Zdrowie/Psychologia/Depresja-objawy-psychiczne-somatyczne-a-smutek-test-na-depresje-8430'
12 string '/Zdrowie/Choroby/cholesterol-calkowity-cholesterl-ldl-jak-obnizyc-jakie-produkty-jesc-8372'
13 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Dna-moczanowa-dieta-Z-jakich-produktow-nalezy-zrezygnowac-9624'