Jest kilka rodzajów badań tarczycy. Kiedy należy je wykonać?

Sylwia Bagińska 07.02.2019 AKTUALIZACJA: 07.02.2019
Lekarka bada swojej pacjentce tarczyce.
Fotografia: Shutterstock

Badania tarczycy należy wykonać od razu gdy zauważmy niepokojące objawy,  które mogą świadczyć o chorobach tego gruczołu. Koniecznie sprawdź, jakie są rodzaje badań tarczycy i które należy wykonać najszybciej.

Badania tarczycy najczęściej rozpoczyna się od sprawdzenia poziomu TSH. Gdy wynik będzie wskazywał nieprawidłowości, wtedy lekarz specjalista zleci wykonanie innych badań specjalistycznych. Mogą to być badania z próbek krwi, ale także obrazowe i inwazyjne (biopsja tarczycy).

Zobacz także: Guzki tarczycy nie zawsze wymagają leczenia. Jakie są zalecenia do ich usunięcia?

Badania tarczycy – jakie są wskazania

Główne jednostki chorobowe związane z zaburzeniami hormonalnymi tarczycy to niedoczynność tarczycy oraz nadczynność tarczycy.

Objawy, które występują przy niedoczynności tarczycy to między innymi:

  • Obrzęk powiek oraz twarzy,
  • Sucha i szorstka skóra,
  • Senność,
  • Ciągłe zmęczenie,
  • Obniżenie nastroju,
  • Zaparcia,
  • Wypadanie włosów,
  • Przebarwienia skórne,
  • Spowolnienie ruchów,
  • Odczuwanie zimna,
  • Duszność spoczynkowa.

Objawy nadczynności tarczycy to natomiast:

  • Ciepła i wilgotna skóra,
  • Nadmierne pobudzenie,
  • Zwiększona tendencja do biegunek,
  • Drżenie rąk,
  • Duszność wysiłkowa,
  • Przyśpieszony rytm serca i kołatanie,
  • Nadmierna potliwość,
  • Spadek masy ciała.

Pojawienie się tych niepokojących objawów jest wskazaniem do wykonania badań tarczycy.

Badanie TSH

Pierwszym badaniem, które należy zrobić w celu potwierdzenia lub wykluczenia chorób tarczycy jest TSH, czyli tyretropina. Norma dla TSH to 0,4-4,0 mlU/l. Oznaczenie stężenia umożliwia ocenę niedoboru lub nadmiaru hormonów tarczycy.

Inne badania tarczycy z krwi

Na kolejnym etapie badań konieczna jest ocena wolnych hormonów tarczycy, czyli wolnej wolnej  trijodotyroniny fT3 i wolnej tyroksyny fT4. Te badania umożliwiają ocenę czynności tarczycy. Norma dla tych hormonów to:

  • fT3 – 2,2–6 pmol/l (1,5–4 mg/l).
  • fT4 – 10–25 pmol/l (8–20 ng/l).

Inny ważnym hormonem, który wymaga badania jest także kalcytonina, który bierze udział w regulacji gospodarki wapniowo-fosforowej. Norma dla tego hormonu wynosi: < 2,9 pmol/l (10ng/l).

Kolejnym hormonem, który wymaga oznaczenia stężenia jest tyreglobulina. Jego zbyt wysoki poziom może świadczyć o rozwoju choroby nowotworowej tarczycy. Norma tyreglobiliny wynosi: 1–30 µg/l.

Badanie tarczycy na czczo

Zaleca się aby badania tarczycy z krwi były wykonywane na czczo. Przed pobraniem krwi należy wstrzymać się od jedzenia około 8 godzin. Niestety zjedzenie posiłku może spowodować, że wynik test nie będzie miarodajny. Przed wykonaniem badania najlepiej jest wypić szklankę wody.

Pamiętaj, że jeśli przyjmujesz jakiekolwiek leki – musisz skonsultować się z lekarzem. Musisz wiedzieć, czy leki możesz zażyć przed badaniem, czy należy się może wstrzymać i poczekać do zakończenia badania. NA wynik badania wpływ mogą mieć sterydy, ale także antydepresanty.

Choroby tarczycy – badania przeciwciał

W rozpoznaniu chorób tarczycy koniecznie jest także przeprowadzenie badań poszczególnych przeciwciał. Mowa o:

  • Przeciwciała przeciwko tyreoglobulinie (anty-Tg) – wykonuje się ją w celu zdiagnozowania niedoczynności tarczycy.  
  • Przeciwciała przeciwko receptorowi TSH (anty-TSHR) - wykonuje się je głównie w celu zdiagnozowania choroby Gravesa-Basedowa.
  • Przeciwciała przeciwko tyreoperoksydazie (anty-TPO) – wykonuje się je gdy podejrzewana jest niedoczynność tarczycy lub jej zapalenie.

Badanie obrazowe w diagnostyce chorób tarczycy

Badania obrazowe, które wykonuje się w diagnostyce chorób tarczycy to:

  • USG,
  • RTG,
  • Rezonans magnetyczny,
  • Tomografia komputerowa,
  • Scyntygrafia.

Biopsja tarczycy

Jednym z badań, które wykonuje się przy podejrzeniu chorób tarczycy jest biopsja. To inwazyjne badanie tarczycy pozwala na mikroskopową analizę materiału, który został pobrany z tarczycy.

Dzięki temu badaniu, powstałą zmianę można zaliczyć do podejrzanych, niezłośliwych i złośliwych. A następnie wybrać odpowiednie leczenie.

Badanie tarczycy – cena

W większości przypadku na początku diagnostyki chorób tarczycy wykonuje się tylko pasanie poziomu TSH. Tego typu test nie jest drogi. Jest to koszt około 20 złotych. Warto pamiętać, że na samo badanie TSH skierowanie może wystawić lekarz rodziny. W przypadku, gdy chcemy znać stężenie także innych hormonów, po skierowanie należy się wybrać do lekarza specjalisty, czyli endokrynologa.

Gdy zdecydujesz się na leczenie prywatne, na pierwszą wizytę warto wykonać cały tzw. panel tarczycowy. Jest to cała grupa konkretnych badań, który wychodzi znacznie taniej niż mielibyśmy wykonywać każdy test oddzielnie. Dodatkowo zyskujesz wtedy także pewność, że wykonałeś wszystkie badania i żadne oznaczenie poziomu hormonów nie zostało pominięte.

W niektórych wypadkach oprócz badań krwi zaleca się wykonanie badani USH tarczycy. Pozwala ono wykryć ewentualne zmiany.  Cena tego badania to około 100 złotych.

Zobacz także: Gruczolak przysadki mózgowe - czy zawsze wymaga operacji?

Zagłosuj

Zdiagnozowano u ciebie choroby tarczycy?

Liczba głosów:

Rozwiąż quiz

10 prostych pytań z medycyny. Tylko 1 na 20 osób zdobywa komplet punktów

Zęby dorosłego człowieka
Fotografia: Shutterstock

1. Ile zębów ma dorosły człowiek?

Powyższa porada nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku jakichkolwiek problemów ze zdrowiem należy skonsultować się z lekarzem!

Oceń artykuł

Komentarze

Przeczytaj więcej

Więcej newsów
Attribute Type Value
0 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Co-sie-dzieje-z-organizmem-po-odstawieniu-alkoholu-12791'
1 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Dieta-dr-Dabrowskiej-jadlospis-dla-diety-owocowo-warzywnej-8269'
2 string '/Zdrowie/Choroby/glukoza-norma-cukru-prawidlowy-poziom-cukier-w-moczu-jak-wyglada-badanie-8582'
3 string '/Zdrowie/Choroby/Bol-szyi-z-lewej-strony-i-karku-przyczyny-leczenie-profilaktyka-9942'
4 string '/Zdrowie/Choroby/jeczmien-na-oku-przyczyny-objawy-leczenie-domowymi-sposobami-rodzaje-9176'
5 string '/Zdrowie/Sport/cwiczenia-na-brzuch-plaski-brzuch-boczki-uda-8480'
6 string '/Zdrowie/Choroby/Bol-z-tylu-glowy-po-lewej-stronie-po-prawej-przyczyny-zagrozenie-9917'
7 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Dieta-Dukana-jadlospis-Co-jesc-w-kazdej-fazie-diety-bialkowej-8017'
8 string '/Zdrowie/Psychologia/Test-Becka-skala-depresji-Becka-czy-mam-depresje-rozwiaz-test-8431'
9 string '/Zdrowie/Domowe-sposoby/Kiedy-zrobic-test-ciazowy-najwczesniej-rano-czy-wieczorem-kalkulator-11645'
10 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Dzieki-temu-napojowi-schudniesz-3-kg-w-tydzien-13394'
11 string '/Zdrowie/Psychologia/Depresja-objawy-psychiczne-somatyczne-a-smutek-test-na-depresje-8430'
12 string '/Zdrowie/Choroby/cholesterol-calkowity-cholesterl-ldl-jak-obnizyc-jakie-produkty-jesc-8372'
13 string '/Zdrowie/Dieta-i-odchudzanie/Dna-moczanowa-dieta-Z-jakich-produktow-nalezy-zrezygnowac-9624'